WEBVTT
00:00:00.210 --> 00:00:05.040
..:: ارائه شده توسط وب سايت زرفيلم ::..
.:: www.ZarFilm.com ::.
00:00:06.210 --> 00:00:10.040
ما ستارهها رو از آسمونها
00:00:12.310 --> 00:00:15.320
به روی زمین آوردیم
00:00:25.990 --> 00:00:28.760
اما به چه قیمتی؟
00:00:28.800 --> 00:00:31.930
وقتی این همه چراغ روشن کردیم
00:00:31.970 --> 00:00:34.540
چیز با ارزشی رو از دست دادیم
00:00:34.570 --> 00:00:36.970
ستارهها رو
00:02:37.030 --> 00:02:40.800
خیلی وقت پیش، وقتی دنیا فقط با نور آتش روشن میشد
00:02:40.830 --> 00:02:42.630
ارتباط ما با ستارهها
00:02:42.660 --> 00:02:44.900
خیلی
00:02:44.930 --> 00:02:46.400
نزدیکتر بود
00:02:46.440 --> 00:02:48.100
برای هزاران نسل
00:02:48.140 --> 00:02:49.270
ما جوری به ستارهها نگاه میکردیم
00:02:49.300 --> 00:02:51.340
انگار که زندگیمون بهشون وابستهاست
00:02:51.370 --> 00:02:53.770
چون بود
00:02:55.280 --> 00:02:57.810
ما انسانها بزرگترین
00:02:57.850 --> 00:02:59.180
قویترین و سریعترین
00:02:59.210 --> 00:03:01.180
در بین حیوانات رقیب، نبودیم
00:03:01.220 --> 00:03:03.180
اما چیزی داشتیم که به کارمون میومد
00:03:03.220 --> 00:03:04.950
هوشمون
00:03:04.990 --> 00:03:07.320
یکی از جنبههای اون، نبوغ
00:03:07.360 --> 00:03:08.790
در تشخیص الگو بود
00:03:08.820 --> 00:03:11.490
شب پشت شب، به ستارهها نگاه میکردیم
00:03:11.530 --> 00:03:14.460
و به مرور زمان، نیاکان ما متوجه شدند
00:03:14.500 --> 00:03:17.670
که حرکت ستارگان در طول شبهای سال
00:03:17.700 --> 00:03:19.470
تغییرات زمین رو پیشگویی میکنند
00:03:19.500 --> 00:03:22.340
که شانس ما برای بقا رو تهدید یا بیشتر میکنند
00:03:22.370 --> 00:03:24.010
وقتی خیال ما
00:03:24.040 --> 00:03:27.210
تنها عرصه زنده شدن داستانها بود
00:03:27.240 --> 00:03:28.980
قبل از اینکه فیلم یا تلویزیونی باشه
00:03:29.010 --> 00:03:31.480
یا هر نوع وسیله الکترونیکی
00:03:31.510 --> 00:03:34.650
تمام تمدنهای بشری نقطهها رو به هم وصل کردند
00:03:34.680 --> 00:03:36.550
تا تصاویر خودشون رو تشکیل بدهند
00:03:38.350 --> 00:03:41.220
این شکلها، تصاویر کتاب داستانها شدند
00:03:41.260 --> 00:03:45.060
که در سطحی عمیقتر، راهکارهای زندهماندن هم بودند
00:03:45.090 --> 00:03:48.160
نامها و شخصیتهای خدایان، قهرمانان
00:03:48.200 --> 00:03:50.330
حیوانات مزرعه یا اشیا آشنا
00:03:50.370 --> 00:03:52.530
از فرهنگی به فرهنگ دیگر، متفاوت بود
00:03:52.570 --> 00:03:56.970
اما یک دسته ستاره مخصوصا جلوهگر هم بودند
00:03:57.010 --> 00:04:00.710
که بین یونانیان باستان و امروزه در بین ما
00:04:00.740 --> 00:04:03.040
به خوشه پروین معروفند
00:04:03.080 --> 00:04:06.550
یک خوشه ستاره که حدود ۱۰۰میلیون سال پیش شکل گرفت
00:04:06.580 --> 00:04:09.880
هر کدوم از اونها، نزدیک ۴۰ برابر از خورشید ما، روشنتر هستند
00:04:09.920 --> 00:04:12.890
و السیونی (نیرثریا)، که درخشانترین ستارهاست
00:04:12.920 --> 00:04:16.420
هزار برابر از خورشید ما پرنورتره
00:04:16.460 --> 00:04:19.390
سالها، خوشه پروین به عنوان تست چشم
00:04:19.430 --> 00:04:22.730
در بین تمام مردم جهان، به کار میرفت
00:04:22.760 --> 00:04:25.600
اگر میتونستید حداقل ۶تاشون رو ببینید
00:04:25.630 --> 00:04:27.440
عادی تلقی میشدید
00:04:27.470 --> 00:04:29.270
اگر بیش از ۷ تا میدید
00:04:29.300 --> 00:04:32.410
کاندید مناسبی برای جنگجویی یا دیدهبانی بودید
00:04:32.440 --> 00:04:35.580
در میان سلتیهای باستان و
درویدهای (راهبان سلتی) جزایر بریتانیا
00:04:35.610 --> 00:04:38.950
باور این بود که خوشه پروین اهمیت زیادی داره
00:04:38.980 --> 00:04:40.850
در شبهایی از سال که در نیمه شب
00:04:40.880 --> 00:04:43.020
به بالاترین نقطه آسمان میرسیدند
00:04:43.050 --> 00:04:46.690
تصور میشد که روح مردگان بر روی زمین پرسه میزنند
00:04:46.720 --> 00:04:49.590
معتقدند که این ریشه جشنی بود
00:04:49.630 --> 00:04:51.690
که زمانی سامهاین نام داشت
00:04:51.730 --> 00:04:53.230
و امروزه بهش میگیم، هالووین
00:04:53.260 --> 00:04:55.560
در سرتاسر زمین، نیاکان ما
00:04:55.600 --> 00:04:57.630
داستانهای شگفتانگیزی تعریف میکردند
00:04:57.670 --> 00:05:01.040
تا چگونگی شکل گرفتن خوشه پروین در آسمان رو توضیح بدهند
00:05:01.070 --> 00:05:03.400
برای مردم کیوای آمریکای شمالی
00:05:03.440 --> 00:05:05.570
داستان اینطور بود
00:05:13.280 --> 00:05:16.050
در زمانهای خیلی خیلی دور، زنانی جوان
00:05:16.080 --> 00:05:18.150
پنهانی از محل گروه دور شدند
00:05:18.190 --> 00:05:20.620
تا به زیر ستارهها، آزادانه برقصند
00:05:54.320 --> 00:05:56.020
ای سنگ، ما رو حفظ کن
00:05:56.060 --> 00:05:59.630
ای سنگ، به ما رحم کن
00:05:59.660 --> 00:06:03.700
سنگ فریاد اونها رو شنید و بالا رفت
00:06:09.540 --> 00:06:13.880
تا جایی که امروزه معروفه به برج شیاطین
00:06:18.350 --> 00:06:22.620
دوشیزگان به ستارگان خوشه پروین تبدیل شدند
00:06:22.650 --> 00:06:26.250
که شاید در نیمه زمستان بشه اونها رو در بالای برج دید
00:06:28.160 --> 00:06:30.460
یونانیان باستان هم اون ۷ گوهر رو
00:06:30.490 --> 00:06:32.560
به شکل ۷ دوشیزه میدیدند
00:06:32.590 --> 00:06:36.160
هفت دختر اطلس
00:06:36.200 --> 00:06:38.900
که نه تحت تعقیب خرسها
00:06:38.930 --> 00:06:40.900
که تحت تعقیب اوریون بودند
(صورت فلکی شکارچی)
00:06:40.940 --> 00:06:45.870
که یک روز که قدم میزد، اونها رو زیرنظر گرفته بود
00:06:52.920 --> 00:06:56.520
اوریون دیوونه اونها شده بود
00:07:03.530 --> 00:07:07.260
برای ۷ سال، اونها رو بیغفلت دنبال کرد
00:07:08.860 --> 00:07:11.200
...اونها که خسته بودند-
زئوس کمکمون کن-
00:07:11.230 --> 00:07:13.700
برای رهایی، به درگاه زئوس دعا کردند
00:07:15.870 --> 00:07:20.340
زئوس پادشاه خدایان
دلش برای اونها به رحم اومد
00:07:20.380 --> 00:07:22.580
و اون ۷ دوشیزه رو
00:07:22.610 --> 00:07:25.880
به خوشه پروین تبدیل کرد
00:07:33.420 --> 00:07:36.760
اما خدایان اگر خصلتی هم داشته باشند
اون، دمدمیمزاج بودنه
00:07:36.790 --> 00:07:40.360
وقتی اوریون با
نیش عقرب کشته شد
00:07:40.400 --> 00:07:43.730
زئوس در آسمان قرارش داد تا بتونه
00:07:43.770 --> 00:07:45.700
به تعقیب ۷ خواهر جذاب ادامه بده
00:07:45.730 --> 00:07:47.870
نیاکان ما داستانهای فوقالعاده خیالانگیزی
00:07:47.900 --> 00:07:49.440
خلق میکردند
00:07:49.470 --> 00:07:51.910
اما اونها نمیتونستند به اندازه رویاهامون
00:07:51.940 --> 00:07:53.270
ما رو به ستارهها نزدیک کنند
00:07:53.310 --> 00:07:56.080
باز هم چند هزار سالی طول کشید
00:07:56.110 --> 00:07:58.380
تا سه دانشمند درخشان
00:07:58.410 --> 00:08:01.350
رازهای حیات واقعی ستارگان رو فاش کردند
00:08:14.230 --> 00:08:15.860
در ۱۹۰۱
00:08:15.900 --> 00:08:18.830
هاروارد جای مردها بود
00:08:18.870 --> 00:08:21.600
اما ستارهشناسی به نام ادوارد چارلز پیکرینگ
00:08:21.630 --> 00:08:23.300
این قانون رو شکست
00:08:26.210 --> 00:08:29.140
دفتر پیکرینگ درست انتهای راهروئه
00:08:29.180 --> 00:08:31.340
و اون در به اتاقی باز میشه
00:08:31.380 --> 00:08:34.850
که کامپیوترهاش رو اونجا نگه میداشت
00:08:45.590 --> 00:08:49.290
باید به اون خانمها بگیم کامپیوتر
00:08:49.330 --> 00:08:51.900
اما از چند نفر شنیدم که به این دخترها میگفتند
00:08:51.930 --> 00:08:54.830
حرمسرای پیکرینگ
00:08:54.870 --> 00:08:57.200
پیکرینگ تیمی از خانمها تشکیل داد
00:08:57.240 --> 00:09:00.210
تا انواع ستارهها رو ترسیم و دستهبندی کنند
00:09:00.240 --> 00:09:03.680
یکی از اونها کلید درک ما
00:09:03.710 --> 00:09:05.380
از مواد ستارهها رو ارائه داد
00:09:05.410 --> 00:09:08.210
و یک نفر دیگه راهی برای محاسبه اندازه کیهان
00:09:08.250 --> 00:09:11.180
اختراع کرد
00:09:11.220 --> 00:09:14.850
به دلایلی، احتمالا چیزی از اونها نشنیدید
00:09:14.890 --> 00:09:17.360
فکر کنید که چرا
00:09:19.030 --> 00:09:22.690
این آنی جامپ کنون، سرپرست تیمه
00:09:22.730 --> 00:09:24.600
او تا پیش از دست کشیدن از کار
00:09:24.630 --> 00:09:27.030
تعداد ۲۵۰ هزار ستاره رو دستهبندی کرد
00:09:28.740 --> 00:09:32.200
شماره ۱۱ از نوع بی۷
00:09:32.240 --> 00:09:35.170
اون السیونی در خوشه پروینه
00:09:35.210 --> 00:09:37.710
کنون وقتی جوان بود
شنواییش رو در اثر ابتلا به مخملک
00:09:37.740 --> 00:09:38.940
از دست داد
00:09:38.980 --> 00:09:42.380
شماره ۱۲، از نوع بی۶
00:09:42.420 --> 00:09:45.250
این هنریتا سوان لویته، اونم ناشنواست
00:09:45.290 --> 00:09:49.220
و او هم دانشمند بزرگ دیگه این اتاقه
00:09:49.260 --> 00:09:52.420
لویت قانونی رو کشف کرد که فضانوردان هنوز هم
00:09:52.460 --> 00:09:54.190
پس از بیش از یک قرن از اون استفاده میکنند
00:09:54.230 --> 00:09:56.060
تا فاصله ستارهها رو اندازه بگیرند
00:09:56.100 --> 00:09:58.660
و اندازه خود کیهان رو
00:10:00.630 --> 00:10:03.540
آنی جامپ کنون کارت تبریک کریسمسی فرستاد
00:10:03.570 --> 00:10:06.610
تا توضیح بده که او و خواهرهاش دقیقا چیکار میکنند
00:10:06.640 --> 00:10:08.570
او نوشت: نور ستارهها
00:10:08.610 --> 00:10:12.080
از منشوری که در تلسکوپ قرار داره
عبور میکنه
00:10:12.110 --> 00:10:15.780
بنابراین با بزرگنمایی شدن، نور ستاره به نوارهایی تقسیم میشه
00:10:15.820 --> 00:10:18.220
که رنگهای تشکیلدهندهاش رو نشون میده
00:10:18.250 --> 00:10:22.550
پرتوهای قرمز به یک طرف و پرتوهای بنفش به طرف دیگه میرن
00:10:22.590 --> 00:10:24.920
این طیف ستاره است
00:10:24.960 --> 00:10:27.830
این، وجود خطوط ظریف و تیرهای رو نشون میده
00:10:27.860 --> 00:10:30.000
با مقایسه اونها با خطوطی که
00:10:30.030 --> 00:10:32.300
مواد نورانی در آزمایشگاه تولید میکنند
00:10:32.330 --> 00:10:35.930
میتونیم تعیین کنیم که همون عنصری که برای ما روی زمین
00:10:35.970 --> 00:10:39.270
آشناست، در ستارههای دوردست هم وجود داره
00:10:50.280 --> 00:10:54.020
ظرف شماره۱۲۳۵۸۸
00:10:59.330 --> 00:11:04.130
هست B شماره ۱ دراین ظرف، ستاره نوع
00:11:06.070 --> 00:11:09.840
B2 که میشه
00:11:11.840 --> 00:11:13.540
وقت کنون رو دههها گرفت
00:11:13.570 --> 00:11:15.440
تا صفات صدها هزاران ستاره
00:11:15.480 --> 00:11:17.880
رو با توجه به طرح ابداعیش
00:11:17.910 --> 00:11:20.450
دستهبندی کنه
00:11:20.480 --> 00:11:22.880
کنون دریافت که ستارهها
00:11:22.920 --> 00:11:26.990
با توجه به الگوی خط طیفی خود
00:11:27.020 --> 00:11:29.320
به ۷ دسته گسترده متوالی تقسیم میشوند
00:11:29.360 --> 00:11:31.690
به هر دسته، حرفی اختصاص داده شده بود
00:11:31.730 --> 00:11:35.630
اما خطوط طیفی دو ستاره در یک کلاس یکسان
00:11:35.660 --> 00:11:37.800
ممکنه کمی فرق داشته باشه
00:11:37.830 --> 00:11:40.000
اختلافات اندکی که کنون یادگرفت
00:11:40.030 --> 00:11:41.700
اونها رو ذهنی تشخیص بده
00:11:41.740 --> 00:11:44.370
برای تشخیص این طیفها از هم
00:11:44.400 --> 00:11:49.040
برای هر دسته، ۱۰ زیردسته عددی در نظر گرفت
00:11:49.080 --> 00:11:51.880
آنی جامپ کنون ستارهها رو مرتب کرد
00:11:51.910 --> 00:11:54.210
اما رمزگشایی رمز پنهان این کار او
00:11:54.250 --> 00:11:56.520
به دانشمند دیگهای رسید
00:11:58.550 --> 00:12:01.990
در انگلیس ۱۹۲۳، زنان از رسیدن
00:12:02.020 --> 00:12:04.360
به مدارج بالای علمی منع بودند
00:12:04.390 --> 00:12:07.260
اما سیسیلیا پین، توسط ستارهشناس سر آرتور ادینگتون
00:12:07.290 --> 00:12:09.530
در لندن درسی گرفته بود
00:12:09.560 --> 00:12:12.160
اولین دانشمندی که شواهدی
00:12:12.200 --> 00:12:13.830
بر نظریه انقلابی نسبیت عام اینشتین
00:12:13.870 --> 00:12:16.040
ارائه داد
00:12:16.070 --> 00:12:17.570
از آن زمان
00:12:17.600 --> 00:12:19.270
او میدونست که هیچ چیزی نمیتونه
00:12:19.310 --> 00:12:21.770
مانع رسیدنش به رویاهای بزرگترش بشه
00:12:23.280 --> 00:12:25.610
او تصمیم گرفت به آمریکا مهاجرت کنه
00:12:25.650 --> 00:12:27.950
جایی که زنها پیش از این آزادی مطالعه ستارهها رو
00:12:27.980 --> 00:12:30.080
بدست آورده بودند
00:12:30.120 --> 00:12:33.120
درخواست او برای دانشگاه هاروارد پذیرفته شد
00:12:33.150 --> 00:12:35.550
چیزی که او در آنجا کشف میکرد، باوری بنیادی رو
00:12:35.590 --> 00:12:37.760
در ستارهشناسی به چالش میکشید
00:12:37.790 --> 00:12:40.390
تاثیری میگذاشت
00:12:40.430 --> 00:12:43.760
که سپیدهدم اخترفیزیک مدرن میشد
00:12:53.050 --> 00:12:54.850
با گذر دههها
00:12:54.890 --> 00:12:58.090
آنی جامپ کنون و تیمش به بررسی ستارهها ادامه دادند
00:12:58.120 --> 00:12:59.930
امضای طیفی هر کدوم رو، گذرا بررسی میکردند
00:12:59.960 --> 00:13:02.760
و بعد اونها رو در یکی از ۷ دسته
00:13:02.800 --> 00:13:04.600
قرار میدادند
00:13:04.630 --> 00:13:07.430
ستارهها به صدها هزار نقطه
00:13:07.470 --> 00:13:10.770
در تصویری بزرگتر تبدیل شدند که هنوز کسی نمیتونست درکشون کنه
00:13:10.800 --> 00:13:15.670
در این انجمن زنان، یک نفر دیگر هم اضافه شد
00:13:17.080 --> 00:13:18.780
سلام
00:13:18.810 --> 00:13:21.950
شما باید خانم پین باشید
00:13:21.980 --> 00:13:23.250
ما منتظر شما بودیم
00:13:23.280 --> 00:13:25.450
بفرمایید داخل
00:13:25.490 --> 00:13:28.150
سیسیلیا پین تا اون موقع این قدر مهربانی
00:13:28.190 --> 00:13:30.720
در یک محیط علمی ندیده بود
00:13:30.760 --> 00:13:33.390
این جمع خواهرانه
با سخاوت
00:13:33.430 --> 00:13:35.490
نتیجه زحماتشون رو با او
شریک شدند
00:13:35.530 --> 00:13:37.330
و او
مشاهداتشون رو
00:13:37.360 --> 00:13:40.900
به فهمی جدید و بنیادی
از ستارهها بدل کرد
00:13:40.930 --> 00:13:44.040
این دو زن، دوستان خیلی خوبی شدند
00:13:44.070 --> 00:13:45.770
کنون هرچیزی از طیفهای ستارهای یاد گرفته بود
00:13:45.810 --> 00:13:47.310
به پین یاد داد
00:13:47.340 --> 00:13:49.110
و پین دست به آنالیز دادههای کنون زد
00:13:49.140 --> 00:13:52.850
تا اگر امکان داشت ترکیب شیمیایی
00:13:52.880 --> 00:13:55.080
و وضعیت فیزیکی ستارهها رو بهدست بیاره
00:13:55.120 --> 00:13:57.420
او تخصصش در فیزیک نظری و اتمی رو
00:13:57.450 --> 00:13:59.280
به این کار وارد کرد
00:14:02.120 --> 00:14:04.960
برجستهترین ویژگیها در طیفهای ستارهها
00:14:04.990 --> 00:14:06.690
وجود عناصری سنگین
00:14:06.730 --> 00:14:10.660
مثل کلسیوم... و آهن رو نشون میداد
00:14:10.700 --> 00:14:13.630
که از فراوانترین عناصر زمین هستند
00:14:13.670 --> 00:14:15.630
بنابراین ستارهشناسان طبیعتا نتیجهگرفتند
00:14:15.670 --> 00:14:17.500
که ستارهها از همون عناصر زمین
00:14:17.540 --> 00:14:19.470
ساخته شدهاند
00:14:19.510 --> 00:14:21.640
و تقریبا با همون نسبت
00:14:21.670 --> 00:14:26.550
در ۱۹۲۴، هنری نوریس راسل
00:14:26.580 --> 00:14:29.850
که رئیس ستارهشناسان آمریکایی بود، سهم به سزایی
00:14:29.880 --> 00:14:32.220
در درک ستارهها داشت
00:14:32.250 --> 00:14:34.990
چهل تا ۴۵ عنصر شیمیایی
00:14:35.020 --> 00:14:36.860
که ما در زمین داریم
00:14:36.890 --> 00:14:39.660
در طیف خورشید هم وجود داره
00:14:39.690 --> 00:14:43.200
پس میتونیم فرض کنیم که ترکیب خورشید
00:14:43.230 --> 00:14:46.070
به زمین شباهت داره
00:14:46.100 --> 00:14:49.570
اگر فردی قشر زمین رو اونقدری حرارت میداد
تا برافروخته بشه
00:14:49.600 --> 00:14:53.170
طیفی شبیه طیف خورشید داشت
00:15:07.750 --> 00:15:11.690
آنی، فکر کنم حالا میفهمم اینا یعنی چی
00:15:11.730 --> 00:15:13.590
این همه سال تلاش تو
00:15:13.630 --> 00:15:14.860
بهم بگو
00:15:14.890 --> 00:15:16.500
من شکل طیفها رو
00:15:16.530 --> 00:15:18.560
در بازه گستردهای از دماهای مختلف
00:15:18.600 --> 00:15:20.230
بدست آوردم، و اونها دقیقا
00:15:20.270 --> 00:15:23.070
با سیستم دستهبندی تو
جور درمیان
00:15:23.100 --> 00:15:27.270
طیف هر ستاره دقیقا بهت میگه چقدر حرارت داره
00:15:27.310 --> 00:15:33.280
تو، مقدار دمای ستارهها "O-B-A-F-G-K-M" دسته بندی
00:15:33.310 --> 00:15:35.810
از داغترین تا سردترینه
00:15:37.980 --> 00:15:40.790
این اصل موضوع بود، آنی. به کمک کارهای تو
00:15:40.820 --> 00:15:42.860
من کشف کردم که ستارهها تقریبا کاملا
00:15:42.890 --> 00:15:44.520
از هیدروژن و هلیوم تشکیل شدهاند
00:15:44.560 --> 00:15:47.630
میلیونها برابر بیش از فلزات در ستارهها
00:15:47.660 --> 00:15:49.800
هیدروژن و هلیوم وجود داره
00:15:49.830 --> 00:15:52.460
میدونم، احمقانه به نظر میرسه
00:15:52.500 --> 00:15:54.530
مطمئنی؟
00:15:54.570 --> 00:15:59.270
کس دیگهای هم محاسباتت رو چک کرده؟
00:15:59.310 --> 00:16:01.870
هنوز نه، اما همش در پایاننامهام هست
00:16:01.910 --> 00:16:04.340
که همین الان داره به دست پروفسور راسل میرسه
00:16:15.960 --> 00:16:17.990
زن بیچاره
00:16:18.020 --> 00:16:21.260
راسل برای سیسیلیا پین تاسف خورد
00:16:21.290 --> 00:16:24.800
پایاننامه او در نظرش از اساس اشکال داشت
00:16:32.370 --> 00:16:35.810
به وضوح غیرممکن است که هیدروژن
00:16:35.840 --> 00:16:38.510
میلیونها بار فراوانتر از فلزات باشد
00:16:42.720 --> 00:16:46.490
مدارکی که او با دقت
جمع کرده بود
00:16:46.520 --> 00:16:49.150
رو در روی علم مرسوم قرار گرفته بود
00:16:49.190 --> 00:16:51.120
او از خودش پرسید: چطور ممکنه
حق با من باشه
00:16:51.160 --> 00:16:53.360
این یعنی اینکه
00:16:53.390 --> 00:16:56.360
دانشمندی چنین برجسته
اشتباه کرده؟
00:16:58.060 --> 00:17:01.100
با وجود اطمینانی که به کیفیت تحقیقش داشت
00:17:01.130 --> 00:17:04.200
تسلیم شد و جملهای به پایاننامهاش اضافه کرد
00:17:04.240 --> 00:17:07.210
که متن فوقالعاده اون رو
بیارزش کرد
00:17:12.750 --> 00:17:14.180
چهار سال زمان برد
00:17:14.210 --> 00:17:16.950
تا راسل فهمید که حق با پین بوده
00:17:16.980 --> 00:17:20.120
به محض اینکه متوجه شد، خوشبختانه
00:17:20.150 --> 00:17:22.490
اعتراف کرد که این کشف پین بوده
00:17:25.930 --> 00:17:29.730
اتمسفرهای ستارهای پین، در سطحی گسترده
00:17:29.760 --> 00:17:31.860
به عنوان درخشانترین پایاننامه
00:17:31.900 --> 00:17:33.700
که تا کنون در زمینه اخترشناسی نوشته شده، شناخته میشه
00:17:33.730 --> 00:17:38.070
این رساله در زمینه خودش به متنی استانداد بدل شد
00:17:38.100 --> 00:17:41.810
خودم رو به خاطر اینکه بر سر موضعم
پافشاری نکردم، سرزنش میکردم
00:17:41.840 --> 00:17:46.680
وقتی باور داشتم حق با منه
تسلیم قدرت بالاتر شدم
00:17:46.710 --> 00:17:48.750
اگر از حقایقی که ارائه کردید، مطمئنید
00:17:48.780 --> 00:17:51.220
باید از موضعتون دفاع کنید
00:17:52.620 --> 00:17:54.690
حنای قدرتمندان
00:17:54.720 --> 00:17:57.520
شاید در جنبههای دیگه زندگی، رنگی داشته باشه
00:17:57.560 --> 00:18:01.530
اما در علم، تنها چیزی که به حساب میاد، مدارک
00:18:01.560 --> 00:18:04.030
و منطق خود استدلاله
00:18:04.060 --> 00:18:07.430
تفسیر سیسیلیا پین
از ترتیب طیف ستارهای آنی جامپ کنون
00:18:07.470 --> 00:18:10.200
این امکان رو به ما داد
00:18:10.240 --> 00:18:12.440
تا داستان زندگی ستارگان رو بخونیم
00:18:12.470 --> 00:18:16.440
و داستان خود زندگی رو از ابتدا
00:18:16.480 --> 00:18:19.480
از مرگهای آتشینش، پی بگیریم
00:18:29.020 --> 00:18:31.790
انواع مختلفی از ستارهها وجود دارند
00:18:31.830 --> 00:18:34.360
بعضی مثل خورشید تابناکاند
00:18:34.400 --> 00:18:36.500
بعضی کمنورند
00:18:36.530 --> 00:18:38.630
بزرگترین ستارهها ده میلیون بار
00:18:38.670 --> 00:18:40.870
از کوچکترین ستارهها بزرگترند
00:18:40.900 --> 00:18:43.470
بعضی از ستارهها بیش از تصور قدیمیاند
00:18:43.510 --> 00:18:46.670
بیش از ۱۰میلیارد سال
00:18:46.710 --> 00:18:49.040
بعضی دیگه، درست همین حالا دارن به دنیا میان
00:18:52.780 --> 00:18:55.750
وقتی اتمها در قلب ستارهها همجوشی میکنند
00:18:55.780 --> 00:18:57.050
نور ستاره رو به وجود میارن
00:18:57.090 --> 00:18:58.990
ستارهها در دستههایی از گاز
00:18:59.020 --> 00:19:02.660
و غبار ابرهای بینستارهای به دنیا میان
00:19:02.690 --> 00:19:05.590
جرم ستارهها در یک دسته متفاوته
00:19:05.630 --> 00:19:07.930
از کوچولوها گرفته - نه خیلی بزرگتر از
00:19:07.960 --> 00:19:10.000
-بزرگترین سیارهها
00:19:10.030 --> 00:19:12.800
تا ابرغولهایی که خورشید
پیششون خیلی کوچیکه
00:19:18.970 --> 00:19:22.880
ستارههای سحابی زیر کمربند شکارچی
تازه به دنیا اومدهاند
00:19:22.910 --> 00:19:24.610
حدود ۵ میلیون سال سن دارند
00:19:24.650 --> 00:19:27.850
و هنوز در پناه گازها و غبارهایی هستند
00:19:27.880 --> 00:19:30.050
که اونها رو به وجود آورده
00:19:30.090 --> 00:19:33.220
ستارههای خوشه پروین هنوز نوزادند
00:19:33.260 --> 00:19:35.120
حدود ۱۰۰ میلیون سال
00:19:35.160 --> 00:19:37.260
اونها لحاف گازی و غباریشون رو پارهپاره میکنند
00:19:37.290 --> 00:19:39.190
اما هنوز با گرانش متقابلشون
00:19:39.230 --> 00:19:41.130
در کنار هم میمونن
00:19:41.160 --> 00:19:43.060
چند صد میلیون سال دیگه
00:19:43.100 --> 00:19:45.700
اونها از هم جدا میشن و هر کدوم به راه خودشون میرن
00:19:45.730 --> 00:19:48.240
و دیگه همدیگرو نمیبینن
00:19:48.270 --> 00:19:51.870
نوجوانند big dipper بیشتر ستارههای
(مجموعه ستاره بنات نعش یا هفتاورنگ که بخشی از دب اکبر است)
00:19:51.910 --> 00:19:54.440
حدود نیم میلیارد سال
00:19:54.480 --> 00:19:57.040
اونها همین الان هم از خوشه زایندهشون جدا شدن
00:19:57.080 --> 00:20:00.110
گرچه هنوز هم میتونیم رد نیاکان مشترکشون رو داشته باشیم
00:20:00.150 --> 00:20:03.550
نهایتا، اونها به دور کهکشان راه شیری، گسترش پیدا میکنند
00:20:03.590 --> 00:20:06.420
اما بیشتر صور فلکی آشنا
00:20:06.460 --> 00:20:09.790
ترکیبی از ستارههایی کاملا غیرمرتبطاند
00:20:09.830 --> 00:20:11.590
بعضی کمنور و نزدیک
00:20:11.630 --> 00:20:14.760
بعضی روشن و خیلی دور
00:20:17.300 --> 00:20:18.830
خورشید خود ما؟
00:20:18.870 --> 00:20:20.840
حتی از فاصله چند سال نوری کم هم
00:20:20.870 --> 00:20:24.270
پیدا کردنش از بین بقیه ستارهها، سخته
00:20:24.310 --> 00:20:26.310
اونه
00:20:27.940 --> 00:20:29.440
خورشید ما میانساله
00:20:29.480 --> 00:20:31.410
و از جایی که به دنیا اومد خیلی فاصله داره
00:20:31.450 --> 00:20:33.110
خواهرهاش
00:20:33.150 --> 00:20:34.920
که از ابر بینستارهای یکسانی به وجود اومدن
00:20:34.950 --> 00:20:37.790
در سراسر کهکشان پراکنده شدهاند
00:20:37.820 --> 00:20:40.450
برخی از اونها سیارات خودشون رو دارن
00:20:40.490 --> 00:20:42.360
شاید بعضی از این سیارات، بستر تکامل حیات
00:20:42.390 --> 00:20:45.460
و هوش باشند
00:20:45.490 --> 00:20:47.600
بیشتر ستارهها در آسمان شب ما
00:20:47.630 --> 00:20:51.270
در واقع در حال چرخش به دور یک یا چند همراه ستارهای هستند
00:20:51.300 --> 00:20:52.800
با چشم غیرمسلح
00:20:52.830 --> 00:20:54.370
معمولا نمیتونیم اعضای کمنورتر رو
00:20:54.400 --> 00:20:56.640
در این سیستم دوتایی و چندتایی ستارهها ببیینم
00:20:59.370 --> 00:21:01.280
در جهانی با ۳ خورشید
00:21:01.310 --> 00:21:03.210
شبها نادرند
00:21:03.250 --> 00:21:06.880
و روزها ممکنه بین قرمز و آبی در تناوب باشند
00:21:13.390 --> 00:21:16.120
سرنوشت ستارهها اینه که متلاشی بشن
00:21:16.160 --> 00:21:18.130
وقتی به آسمان شب نگاه میکنید
00:21:18.160 --> 00:21:20.290
از هزاران ستارهای که میبینید
00:21:20.330 --> 00:21:21.630
هر کدوم در فاصلهای بین دو انفجار
00:21:21.660 --> 00:21:23.800
در حال زندگی کردنه
00:21:23.830 --> 00:21:26.670
انفجار آغازین یک ابر گازی بینستارهای تاریک
00:21:26.700 --> 00:21:28.300
تا ستاره شکل بگیره
00:21:28.340 --> 00:21:30.870
و انفجار نهایی ستاره درخشان
00:21:30.910 --> 00:21:33.640
در مسیر منتهی به سرنوشت آخرش
00:21:33.680 --> 00:21:35.340
گرانش باعث میشه ستارهها منقبض بشن
00:21:35.380 --> 00:21:37.580
مگر اینکه نیروهای دیگهای مداخله کنند
00:21:37.610 --> 00:21:40.920
خورشید توپی بزرگ از گازهای تابانه
00:21:40.950 --> 00:21:43.880
گاز فوقالعاده داغ در هسته اون
00:21:43.920 --> 00:21:45.920
به خورشید فشار میاره تا به سمت بیرون منبسط بشه
00:21:45.950 --> 00:21:48.760
به موازات اون، گرانش خود خورشید
00:21:48.790 --> 00:21:50.830
اون رو به داخل میکشه و منقبض میکنه
00:21:50.860 --> 00:21:53.560
و خورشید ما در توازنی بین این دو نیرو قرار داره
00:21:53.600 --> 00:21:55.430
در موازنه پایداری
00:21:55.460 --> 00:21:58.600
میان جاذبه و آتش هستهای
00:21:58.630 --> 00:22:00.100
تعادلی که تا ۴ میلیارد سال دیگه
00:22:00.140 --> 00:22:02.440
پا برجا خواهد بود
00:22:02.470 --> 00:22:04.770
اما همینطور که خورشید هیدروژن مصرف میکنه
00:22:04.810 --> 00:22:07.740
هستهاش به آرومی کوچک میشه
00:22:07.780 --> 00:22:11.250
و سطح خورشید در جواب، به آرومی منبسط میشه
00:22:11.280 --> 00:22:12.710
این جریان خیلی آروم اتفاق میافته
00:22:12.750 --> 00:22:14.220
غیرمحسوس
00:22:14.250 --> 00:22:15.950
در طول یک دوره میلیونها ساله
00:22:15.980 --> 00:22:18.050
اما در حدود ۱ میلیارد سال
00:22:18.090 --> 00:22:20.020
خورشید ۱۰ درصد از امروز
00:22:20.060 --> 00:22:22.220
پرنورتر خواهد بود
00:22:24.890 --> 00:22:26.860
شاید ۱۰ درصد خیلی به نظر نیاد
00:22:26.900 --> 00:22:30.900
اما اون گرمای اضافه تاثیر بزرگی روی زمین داره
00:22:38.010 --> 00:22:40.640
وقتی خورشید سرانجام سوخت هستهایش رو
00:22:40.680 --> 00:22:43.310
در ۴ یا ۵ میلیارد سال از الان، تموم کنه
00:22:43.350 --> 00:22:46.950
گازهایش سرد میشن و فشار میافته
00:22:46.980 --> 00:22:48.380
درون خورشید
00:22:48.420 --> 00:22:49.920
دیگه نمیتونه وزن لایه بیرونی رو
00:22:49.950 --> 00:22:51.590
تحمل کنه
00:22:51.620 --> 00:22:54.960
و انفجار آغازین ادامه پیدا میکنه
00:22:54.990 --> 00:22:56.820
هیچ چیزی تا ابد باقی نمیمونه
00:22:56.860 --> 00:22:59.330
حتی ستارهها هم میمیرن
00:22:59.360 --> 00:23:01.630
هلیوم
00:23:01.660 --> 00:23:03.600
خاکستر ۱۰میلیارد ساله گداختن هیدروژن
00:23:03.630 --> 00:23:05.830
در هسته به وجود اومده
00:23:05.870 --> 00:23:08.400
بدون آتشی هستهای که وزنش رو تحمل کنه
00:23:08.440 --> 00:23:10.910
هسته متلاشی میشه، تا جایی که اونقدری گرم بشه
00:23:10.940 --> 00:23:14.280
که شروع به همجوشی هلیوم در کربن و اکسیژن بکنه
00:23:14.310 --> 00:23:15.910
هسته خورشید
00:23:15.940 --> 00:23:18.150
حالا از چیزی که قبلا بود، خیلی داغتره
00:23:18.180 --> 00:23:20.920
اتمسفرش به سرعت منبسط میشه
00:23:20.950 --> 00:23:24.020
در میلیاردها سال بعدی، به اندازه ۱۰۰برابر اندازه اصلیش
00:23:24.050 --> 00:23:26.520
بزرگ شده
00:23:26.560 --> 00:23:29.660
یک ستاره غولآسای سرخ
00:23:32.660 --> 00:23:34.860
سیاره عطارد رو احاطه میکنه
00:23:34.900 --> 00:23:37.470
و میبلعه
00:23:40.000 --> 00:23:42.370
و زهره رو
00:23:46.740 --> 00:23:48.840
و احتمالا زمین
00:23:50.850 --> 00:23:52.680
من دوست دارم فکر کنم
00:23:52.710 --> 00:23:55.220
ده میلیون سال قبل از این آینده دور
00:23:55.250 --> 00:23:58.450
اگر هنوز حیات زمین ادامه داشته باشه
00:23:58.490 --> 00:24:02.090
خانههای جدیدی در میان ستارهها پیدا کرده باشه
00:24:04.060 --> 00:24:06.130
وقتی خورشید در هلیوم خودش سوخت
00:24:06.160 --> 00:24:08.330
به شدت ناپایدار میشه
00:24:08.360 --> 00:24:11.270
لایههای بیرونیش رو به فضا پرتاب میکنه
00:24:13.670 --> 00:24:15.400
هسته فوقالعاده داغ
00:24:15.440 --> 00:24:17.140
اطرافش رو با نور ماورابنفش پرانرژی
00:24:17.170 --> 00:24:19.540
در بر میگیره
00:24:21.780 --> 00:24:25.610
اتمها رقص شورانگیز نورانیای رو اجرا میکنند
00:24:31.790 --> 00:24:34.690
خورشید مثل یک کیک، وا میره
00:24:34.720 --> 00:24:37.860
و صدبرابر تا اندازه زمین، کوچک میشه
00:24:37.890 --> 00:24:40.530
و در این لحظه، خورشید اونقدری متراکمه
00:24:40.560 --> 00:24:43.100
که انبوه الکترونهاش مقاومت میکنند
00:24:43.130 --> 00:24:45.400
و جلوی انقباض بیشتر رو میگیرند
00:24:45.430 --> 00:24:47.170
هسته نور در مرکز
00:24:47.200 --> 00:24:50.610
تنها بخشی از خورشیده که دوام میاره
00:24:50.640 --> 00:24:54.080
یک کوتوله سفید
که تا ۱۰۰ میلیارد سال بعد
00:24:54.110 --> 00:24:56.780
کمنور به تابیدن، ادامه میده
00:24:56.810 --> 00:24:59.110
آیا موجودات آیندهای دور
00:24:59.150 --> 00:25:01.550
که از کنار ویرانه این ستاره میگذرند
00:25:01.580 --> 00:25:06.450
هیچ تصوری از حیات و دنیاهایی
که روزی بهشون گرما بخشید، دارند؟
00:25:29.720 --> 00:25:31.790
پوشش رنگارنگ مرگ ستارههای معمولی
00:25:31.820 --> 00:25:34.820
زود گذره، تنها دهها هزاران سال
00:25:34.860 --> 00:25:38.190
باقی میمونه، تا اینکه به گاز
00:25:38.230 --> 00:25:41.630
و غباری تبدیل میشه
00:25:41.660 --> 00:25:43.700
که از اون ستارگانی جدید، به دنیا میان
00:25:48.200 --> 00:25:50.610
ستارهها در سیستم دوتایی ستارهای
00:25:50.640 --> 00:25:52.710
میتونن سرنوشت متفاوتی داشته باشن
00:25:52.740 --> 00:25:55.880
سیریوس (شباهنگ)، روشنترین ستاره آسمان
00:25:55.910 --> 00:25:58.980
همراه خیلی کمنوری داره
00:25:59.010 --> 00:26:00.380
یک کوتوله سفید
00:26:00.420 --> 00:26:02.320
زمانی ستارهای شبیه خورشید بود
00:26:02.350 --> 00:26:05.120
روزی، وقتی سیریوس سوختش تموم بشه
00:26:05.150 --> 00:26:06.960
و به غول سرخی تبدیل بشه
00:26:06.990 --> 00:26:09.790
موادش رو به کوتوله سفید، میریزه
00:26:09.830 --> 00:26:12.890
گرانش شدید ستاره همراه
00:26:12.930 --> 00:26:14.530
اون گاز رو جذب میکنه
00:26:14.560 --> 00:26:16.970
و اون رو به دیسکی مارپیچ میکشه
00:26:17.000 --> 00:26:19.130
وقتی گاز ستاره بزرگتر
00:26:19.170 --> 00:26:21.140
به سطح کوتوله سفید میریزه
00:26:21.170 --> 00:26:24.070
انفجارهایی هستهای به راه میاندازه
00:26:27.880 --> 00:26:29.740
بزرگترین انفجار
00:26:29.780 --> 00:26:32.510
با انرژیای ۱۰۰هزار برابر انرژی خورشید، آزاد میشه
00:26:34.280 --> 00:26:37.350
هرکدوم از اون انفجارهای ستارهای nova نامیده میشه
00:26:37.390 --> 00:26:40.590
(نو) new معادل لاتین
00:26:40.620 --> 00:26:43.530
ستارهای حدود ۱۵ برابر جرم خورشید
00:26:43.560 --> 00:26:46.490
Rigel مثل
یک ابرغول آبی
00:26:46.530 --> 00:26:48.600
که پای راست شکارچی رو تشکیل میده
00:26:48.630 --> 00:26:50.430
سرنوشت متفاوتی داره
00:26:50.470 --> 00:26:54.070
متلاشی شدنش، توسط فشار الکترونها متوقف نمیشه
00:26:56.210 --> 00:26:59.410
ستاره به جمع شدن در خودش ادامه میده
00:26:59.440 --> 00:27:02.440
تا جایی که هستهها اونقدری انبوه میشن
00:27:02.480 --> 00:27:04.910
که به عقب فشار وارد میکنند
00:27:07.220 --> 00:27:10.250
رایجل (پای شکارچی)، حدود ۱۰۰ هزار برابر
کوچکتر میشه
00:27:10.290 --> 00:27:13.590
تا جایی که بین هستهها فاصلهای نمونده باشه
00:27:13.620 --> 00:27:15.820
و نتونه بیش از این منقبض بشه
00:27:20.600 --> 00:27:23.030
در اون نقطه، جرقه واکنش هستهای قدرتمندتری
00:27:23.060 --> 00:27:26.070
زده میشه، یک ابرنواختر
00:27:31.440 --> 00:27:32.970
بیشتر تکاملهای ستارهای
00:27:33.010 --> 00:27:35.080
میلیونها یا میلیاردها سال طول میکشه
00:27:35.110 --> 00:27:36.810
اما متلاشی شدنی درونی
00:27:36.850 --> 00:27:39.710
که انفجار یک ابرنواختر رو به راه میاندازه، تنها چند ثانیه طول میکشه
00:27:39.750 --> 00:27:43.220
چیزی که باقی میمونه هستهای اتمیست
00:27:43.250 --> 00:27:45.920
به اندازه شهری کوچک
00:27:45.960 --> 00:27:49.790
ستاره نوترونی به سرعت در حال چرخشی
که پولسار (تپاختر) نام داره
00:28:02.470 --> 00:28:03.940
اما برای ستارهای
00:28:03.970 --> 00:28:05.940
با جرمی ۳۰برابر جرم خورشید
00:28:05.980 --> 00:28:08.940
(ستارهای مثل النیلام (نظام
در کمربند شکارچی
00:28:08.980 --> 00:28:11.910
چیزی مانع متلاشی شدنش نیست
00:28:11.950 --> 00:28:13.650
در چند میلیون سال
00:28:13.680 --> 00:28:15.450
وقتی سوخت آلنیلام تموم بشه
00:28:15.480 --> 00:28:17.490
اون هم به ابرنواختر تبدیل میشه
00:28:17.520 --> 00:28:20.860
انفجار از داخل هسته النیلام
00:28:20.890 --> 00:28:24.360
اونقدری عظیمه که حتی نیروهای هستهای هم
00:28:24.390 --> 00:28:27.360
اونقدری قوی نیستند که بتونن جلوی متلاشی شدنش رو بگیرن
00:28:27.400 --> 00:28:30.270
هیچ چیزی تحمل چنین گرانشی رو نداره
00:28:30.300 --> 00:28:32.570
و چنین ستارهای سرنوشتی متحیرکننده داره
00:28:37.370 --> 00:28:39.340
به متلاشی شدن ادامه میده
00:28:39.380 --> 00:28:41.940
از مرزی در فضا-زمان عبور میکنه
00:28:41.980 --> 00:28:44.150
"به نام "افق رویداد
00:28:44.180 --> 00:28:46.210
که ورای اون رو نمیتونیم ببینیم
00:28:46.250 --> 00:28:48.320
وقتی از اون مرز عبور کنه
00:28:48.350 --> 00:28:51.590
کاملا از نظر ناپدید میشه
00:28:53.490 --> 00:28:56.120
اون درون یک سیاهچاله خواهد بود
00:28:56.160 --> 00:28:58.860
جایی که گرانش به حدی قویه
00:28:58.890 --> 00:29:02.330
که هیچچیز، حتی نور، راهی برای فرار نداره
00:29:07.000 --> 00:29:08.200
اما حتی
00:29:08.240 --> 00:29:09.470
سرنوشت دراماتیکتری هم وجود داره
00:29:09.510 --> 00:29:11.540
که در انتظار نوع نادری از ستارهاست
00:29:11.570 --> 00:29:13.710
یکی از اونها در کهکشان ماست
00:29:13.740 --> 00:29:16.240
اونقدری ناپایداره
00:29:16.280 --> 00:29:19.710
که وقتی میمیره نواختر یا حتی ابرنواختر هم نمیشه
00:29:19.750 --> 00:29:22.250
اون تبدیل به چیزی فاجعهانگیزتر میشه
00:29:22.280 --> 00:29:24.550
یک فرانواختر
00:29:24.590 --> 00:29:27.390
و این میتونه در طول زندگی ما هم رخ بده
00:29:38.370 --> 00:29:41.200
کمتر جایی روی زمین هست، که نسبت به اوتبک استرالیا
00:29:41.240 --> 00:29:44.270
دید بهتری از آسمان شب داشته باشه
00:29:46.080 --> 00:29:48.410
نه ساختمانی
00:29:48.440 --> 00:29:51.350
نه ماشینی، نه روشناییهای خیابان، هیچ چیزی نیست
00:29:51.380 --> 00:29:53.210
فقط یک عالمه ستاره
00:29:53.250 --> 00:29:55.580
و گهگاهی هم کانگورو
00:29:55.620 --> 00:29:57.190
میتونید از اینجا، مخصوصا دید خوبی
00:29:57.220 --> 00:29:59.090
به راه شیری داشته باشید
00:29:59.120 --> 00:30:00.790
مرکز کهکشان ما
00:30:00.820 --> 00:30:02.420
در آسمان بالا میاد
00:30:02.460 --> 00:30:04.460
و در طول آسمان کمان میزنه
00:30:04.490 --> 00:30:07.130
مثل ستون فقرات شب
00:30:07.160 --> 00:30:08.900
ما در کهکشانی مارپیچی زندگی میکنیم
00:30:08.930 --> 00:30:10.900
و وقتی به راه شیری نگاه میکنیم
00:30:10.930 --> 00:30:14.870
نور میلیاردها ستاره رو در دیسک مارپیچش میبینیم
00:30:14.900 --> 00:30:17.310
و زیر این آسمان تیره زیبا
00:30:17.340 --> 00:30:20.940
میتونید ببینید که راه شیری یک نوار نوری یکنواخت نیست
00:30:20.980 --> 00:30:24.080
تکههای تاریکی وجود داره، شکافهایی در نورستارهها هست
00:30:24.110 --> 00:30:27.980
اون تکههای تاریک، از غبار بینستارهای به وجود اومدن
00:30:28.020 --> 00:30:31.620
غبار جلوی نور ستاره رو میگیره، و تعدادشون هم زیاده
00:30:33.360 --> 00:30:35.820
بیشتر تمدنها به ستارهها نگاه کردند
00:30:35.860 --> 00:30:37.160
و نقاط رو به هم وصل کردند
00:30:37.190 --> 00:30:39.330
تا تصاویری آشنا در آسمان تشکیل بدهند
00:30:39.360 --> 00:30:41.460
صور فلکی
00:30:46.640 --> 00:30:48.970
اما مردم بومی استرالیا
00:30:49.010 --> 00:30:51.140
الگویی در تاریکی دیدند
00:30:51.170 --> 00:30:53.240
که از میان راه شیری عبور میکرد
00:30:53.280 --> 00:30:55.980
اونها شترمرغی استرالیایی دیدند، یک پرنده بزرگ
00:30:56.010 --> 00:30:58.280
که بومی این قاره است
00:30:58.310 --> 00:31:02.220
نه در ستارهها، بلکه در فضای خالی ستارهها
00:31:05.390 --> 00:31:08.120
راههای زیادی برای تماشای آسمان شب هست
00:31:08.160 --> 00:31:11.160
برای میلیونها سال یا بیشتر، ما به آسمان نگاه کرده بودیم
00:31:11.190 --> 00:31:12.860
و اتفاقات زیادی در این مدت افتاده بود
00:31:12.900 --> 00:31:16.770
در کهکشان ما، ابرنواختر
هر قرن یکبار منفجر میشه
00:31:16.800 --> 00:31:19.830
اگر همه اون شبهای
خیره شدن به ستارهها رو
00:31:19.870 --> 00:31:21.640
در یک دقیقه فشرده کنیم
00:31:21.670 --> 00:31:24.240
این چیزیه که میبینیم
00:31:29.250 --> 00:31:31.380
حالا، اگر چشمهای شما تلسکوپ بودند
00:31:31.410 --> 00:31:34.120
اگر محفظه نوری به بزرگی چرخهای یک واگن داشتند
00:31:34.150 --> 00:31:37.790
و بینایی ما به تنها یک نوع نور، محدود نبود
00:31:37.820 --> 00:31:42.220
اون وقت این راه شیریای بود که میدیدیم
00:31:42.260 --> 00:31:44.960
یک کهکشان در نور نزدیک مادونقرمز
00:31:44.990 --> 00:31:47.130
با غبارهایی مارپیچ
00:31:47.160 --> 00:31:49.830
که با اون ابرنواخترهای منفجرشونده
00:31:49.870 --> 00:31:51.830
طرحشون بر پردهای از
00:31:51.870 --> 00:31:54.670
بیشمار ستاره افتاده
00:31:54.700 --> 00:31:57.640
حدود ۷۵۰۰ سال نوری دورتر
00:31:57.670 --> 00:31:59.870
در بخش دیگری از کهکشان ما
00:31:59.910 --> 00:32:02.040
تحولاتی برپاست
00:32:02.080 --> 00:32:04.510
در مقیاسی غیرقابلوصف
00:32:13.470 --> 00:32:16.610
این سحابی کاریناست (شاهتخته)
00:32:16.640 --> 00:32:19.040
یک ماشین تولید ستاره
00:32:22.850 --> 00:32:26.820
یک پرتوی نور، ۵۰ سال
طول میکشه تا به طرف دیگرش برسه
00:32:29.860 --> 00:32:33.190
ستارههای غولآسایی که اینجا متولد میشن
00:32:33.230 --> 00:32:35.460
گاز و غباری که احاطهشون کرده رو
00:32:35.500 --> 00:32:38.500
با تشعشعات شدید ماورابنفش خود، نابود میکنن
00:32:38.530 --> 00:32:40.970
وقتی ستارهای پرجرم میمیره
00:32:41.000 --> 00:32:44.240
به قطعات ریزی متلاشی میشه
00:32:46.910 --> 00:32:49.610
موادش در پهنای عالم پخش میشه
00:32:49.640 --> 00:32:51.640
با نورستارهای پخش میشن
00:32:51.680 --> 00:32:53.950
و با جاذبه یک جا جمع میشن
00:32:53.980 --> 00:32:55.810
ستارهها به غبار
00:32:55.850 --> 00:32:58.650
و غبار به ستارهها تبدیل میشن
00:32:58.690 --> 00:33:01.550
در کیهان، هیچ چیز، اضافی نیست
00:33:03.690 --> 00:33:07.590
اما این که یک ستاره تا چه حدی میتونه جرم داشته باشه، محدودیت داره
00:33:09.930 --> 00:33:12.330
در قرن ۱۷، وقتی ادموند هالی
00:33:12.370 --> 00:33:15.030
از خط استوا عبور کرد تا از صورفلکی نیمه جنوبی نقشهبرداری کنه
00:33:15.070 --> 00:33:18.300
اتا کارینا (اتا شاهتخته) یک ستاره کمنور معمولی بود
00:33:18.340 --> 00:33:21.140
اما در ۱۸۴۳، اتا کارینا
00:33:21.170 --> 00:33:23.880
ناگهان بدل به دومین ستاره پرنور آسمان شد
00:33:23.910 --> 00:33:26.580
تنها سیریوس از اون پرنورتر بود
00:33:26.610 --> 00:33:29.210
و از اون زمان هم میدرخشه
00:33:31.680 --> 00:33:33.850
این ابر دمبلی شکل
00:33:33.890 --> 00:33:37.090
باقیمونده در حال انبساط اون رویداده
00:33:41.630 --> 00:33:44.700
در مرکزش یک ستاره دیوانه قرار داره
00:33:44.730 --> 00:33:46.600
صحبت در مورد
00:33:46.630 --> 00:33:48.570
اتا کارینای ناپایداره، که حداقل ۱۰۰بار
00:33:48.600 --> 00:33:50.200
از خورشید جرم بیشتری داره
00:33:50.240 --> 00:33:53.510
و ۵ میلیون برابر نور بیشتری ساطع میکنه
00:33:53.540 --> 00:33:59.010
این ستاره حد چیزی که یک ستاره میتونه باشه رو جابهجا کرده
00:33:59.050 --> 00:34:01.850
به علاوه، مدارکی هست که اتا کارینا
00:34:01.880 --> 00:34:05.620
در شکنجه گرانشی یک دوقلوی بدذاته
00:34:05.650 --> 00:34:08.690
ستاره پرجرم دیگهای که به دورش میچرخه
00:34:08.720 --> 00:34:12.590
با فاصله زحل تا خورشید
00:34:12.630 --> 00:34:16.560
هسته یک ابرنواختر انقدر نور ساطع میکنه
00:34:16.600 --> 00:34:20.100
که فشار بیرونی نمیتونه جاذبه ستاره رو تحمل کنه
00:34:20.130 --> 00:34:22.570
اگر ستارهای جرم بسیار زیادی داشته باشه
00:34:22.600 --> 00:34:25.240
فشار تشعشعاتش بر جاذبهاش غلبه میکنه
00:34:25.270 --> 00:34:28.110
و ستاره رو از هم منفجر میکنه
00:34:29.910 --> 00:34:31.880
سرنوشت اتا کارینا وقتی نوشته شد
00:34:31.910 --> 00:34:34.310
که میلیونها سال پیش به دنیا اومد
00:34:34.350 --> 00:34:36.420
وقتی بلاخره منفجر بشه
00:34:36.450 --> 00:34:38.750
و کی میدونه، شاید همین الانم شده باشه
00:34:38.790 --> 00:34:41.490
چون بلاخره، داریم به نوری از اون نگاه میکنیم
00:34:41.520 --> 00:34:43.990
که ۷۵ هزار سال پیش ستاره رو ترک کرده
00:34:44.020 --> 00:34:47.960
تحولاتی به وجود میاد که تا قبل از اون ندیدیم
00:34:47.990 --> 00:34:49.930
یک فرانواختر
00:35:01.880 --> 00:35:04.840
انفجاری چنان قوی، که ابرنواختر در مقایسه با اون
00:35:04.880 --> 00:35:07.750
مثل ترقهبازی میمونه
00:35:07.780 --> 00:35:09.950
اگر منظومههای شمسی مجاوری وجود داشته باشند
00:35:09.980 --> 00:35:14.290
با سیاراتی دارای حیات، روزهاشون به شماره میافته
00:35:14.320 --> 00:35:17.620
یک فرانواختر اونقدری تشعشات در فضا ساطع میکنه
00:35:17.660 --> 00:35:20.930
نه فقط نور، که اشعه ایکس و گاما
00:35:20.960 --> 00:35:22.960
که سیارههایی که دهها
00:35:23.000 --> 00:35:25.330
یا شاید صدها سال نوری دورترند
00:35:25.370 --> 00:35:27.300
خالی از اتمسفر
00:35:27.330 --> 00:35:29.970
و غرق در تشعشاتی مرگبار میشن
00:35:30.000 --> 00:35:31.470
یک ویرانی به تمام معنا
00:35:31.500 --> 00:35:34.210
در هزاران سیستم ستارهای مجاور
00:35:34.240 --> 00:35:36.880
احتمالا همین الان دارید از خودتون میپرسید
00:35:36.910 --> 00:35:39.310
ما در امانیم؟
00:35:39.350 --> 00:35:41.680
اگر اتا کارینا منفجر بشه
00:35:41.710 --> 00:35:44.350
چه اتفاقی برای زمین میوفته؟
00:35:44.380 --> 00:35:47.550
خیالتون راحت باشه، حال زمین خوب خواهد بود
00:35:47.590 --> 00:35:49.960
یادتون باشه، ما ۷۵۰۰ سال نوری
00:35:49.990 --> 00:35:51.660
از اتا کارینا فاصله داریم
00:35:51.690 --> 00:35:53.790
شدت تشعشعات یک ستاره
00:35:53.830 --> 00:35:55.660
حتی یک ستاره در حال انفجار
00:35:55.700 --> 00:35:57.900
به سرعت با فاصله کم میشه
00:35:57.930 --> 00:36:01.330
اما باز هم، اتا کارینا در کشاکش مرگ
00:36:01.370 --> 00:36:03.340
کاملا نمایشی به راه میاندازه
00:36:03.370 --> 00:36:05.840
شب نیمکره جنوبی رو روشن میکنه
00:36:05.870 --> 00:36:08.210
به روشنی یک ماه دوم
00:36:08.240 --> 00:36:12.510
دراماتیکترین آواز قویی که یک ستاره میتونه بخونه
00:36:17.850 --> 00:36:20.520
پیشینیان ما خورشید رو میپرستیدند
00:36:20.550 --> 00:36:23.590
و اونها خیلی هم جاهل نبودند
00:36:23.620 --> 00:36:27.330
احترامگذاشتن به خورشید و ستارهها منطق خوبی داره
00:36:27.360 --> 00:36:29.730
به خاطر اینکه ما فرزندان اونهاییم
00:36:29.760 --> 00:36:33.200
سیلیکون سنگها، اکسیژن هوا
00:36:33.230 --> 00:36:37.070
کربن دیانای ما، آهن آسمانخراشها
00:36:37.100 --> 00:36:39.370
نقره جواهراتمون
00:36:39.410 --> 00:36:43.210
همگی میلیاردها سال پیش، از ستارهها درست شدیم
00:36:43.240 --> 00:36:46.910
سیاره ما، جامعه ما و خود ما
00:36:46.950 --> 00:36:49.420
غبار ستاره هستیم
00:36:50.980 --> 00:36:54.120
خب، چه چیزی اتمها رو به رقص وا میداره؟
00:36:54.150 --> 00:36:56.890
چطور انرژی ستاره به چیزهایی تبدیل میشه
00:36:56.920 --> 00:36:59.930
که در جهان اتفاق میافته؟
00:36:59.960 --> 00:37:02.190
انرژی چیه؟
00:37:02.230 --> 00:37:03.900
ما لبریز از انرژی هستیم
00:37:03.930 --> 00:37:06.700
وقتی اتمهای هیدروژن در داخل خورشید گداخته میشن
00:37:06.730 --> 00:37:08.400
اتمهای هلیوم رو تشکیل میدن
00:37:08.440 --> 00:37:10.900
و این گداختگی حجمی از انرژی منتشر میکنه
00:37:10.940 --> 00:37:14.210
که ممکنه قبل از رسیدن به سطح خورشید
00:37:14.240 --> 00:37:16.710
۱۰ میلیون سال، داخل خورشید سرگردان باشه
00:37:16.740 --> 00:37:19.240
و وقتی به سطح برسه، آزادانه به پرواز درمیاد
00:37:19.280 --> 00:37:21.450
و به شکل نور مرئی از خورشید
00:37:21.480 --> 00:37:24.120
به زمین میرسه
00:37:24.150 --> 00:37:27.290
اگر به سطح برگی برخورد کنه
00:37:27.320 --> 00:37:30.260
در گیاه به صورت انرژی شیمیایی ذخیره میشه
00:37:30.290 --> 00:37:32.290
از نور خورشید
00:37:32.330 --> 00:37:34.190
به مهتاب
(اشاره به نوعی مشروب ممنوع)
00:37:53.610 --> 00:37:57.320
میتونم حس کنم که مغزم انرژی شیمیایی شراب رو
00:37:57.350 --> 00:37:59.490
به انرژی الکتریکی تفکراتم تبدیل میکنه
00:37:59.520 --> 00:38:01.250
و به تارهای صوتی من فرمان میده
00:38:01.290 --> 00:38:04.020
تا انرژی صوتی صدای من رو تولید کنه
00:38:04.060 --> 00:38:06.490
این تبدیلات انرژی
00:38:06.530 --> 00:38:09.090
همه جا و همیشه در جریانه
00:38:09.130 --> 00:38:10.760
انرژی ستاره ما
00:38:10.800 --> 00:38:12.800
باد و امواج
00:38:12.830 --> 00:38:14.630
و زندگی رو برای ما به ارمغان میاره
00:38:14.670 --> 00:38:18.100
چقدر خوشبختیم که این منبع گسترده انرژی پاک رو در اختیار داریم
00:38:18.140 --> 00:38:22.040
که مثل مائدهای آسمانی از بهشت بر ما فرو میریزه
00:38:22.080 --> 00:38:23.980
به سلامتی آنی جامپ کنون
00:38:24.010 --> 00:38:25.640
هنریتا سوان لویت
00:38:25.680 --> 00:38:27.310
و سیسیلیا پین
00:38:27.350 --> 00:38:30.280
برای روشن کردن راه اخترفیزیک مدرن
00:38:30.320 --> 00:38:34.220
و به سلامتی همه خواهران خورشید
00:38:40.160 --> 00:38:44.130
راه فراری از تغییر در کیهان نیست
00:38:44.160 --> 00:38:47.000
حدود ۱۰ یا ۲۰ میلیون سال از الان
00:38:47.030 --> 00:38:49.300
برای یک لحظه کیهانی، به نظر میاد
00:38:49.340 --> 00:38:53.040
که بلاخره شکارچی، نزدیکه ۷ خواهر رو بگیره
00:38:53.070 --> 00:38:55.640
اما قبل از اینکه اونها رو در چنگش داشته باشه
00:38:55.680 --> 00:38:59.340
بزرگترین ستارههای شکارچی به ابرنواختر تبدیل میشن
00:38:59.380 --> 00:39:02.480
تعقیب خوشه پروین توسط شکارچی سرانجام پایان میگیره
00:39:02.520 --> 00:39:03.980
و هفت خواهر
00:39:04.020 --> 00:39:06.850
سبکبال در آغوش منتظر راه شیری
00:39:06.890 --> 00:39:09.250
آرام میگیرند
00:39:11.930 --> 00:39:14.690
ما در زمین به درستی
00:39:14.730 --> 00:39:17.530
از طلوع تنها خورشیدمون
شگفتزده میشیم
00:39:17.560 --> 00:39:19.900
اما از سیارهای که در حال چرخش به دور یک ستاره
00:39:19.930 --> 00:39:21.900
در خوشه کروی دوری قرار داره
00:39:21.940 --> 00:39:25.040
هنوز سپیدهدمی باشکوه انتظارش رو میکشه
00:39:26.310 --> 00:39:28.440
نه یک طلوع خورشید
00:39:28.480 --> 00:39:31.410
که طلوع یک کهکشان
00:39:31.440 --> 00:39:35.510
صبحی که پر شده از ۲۰۰ میلیارد خورشید
00:39:35.550 --> 00:39:38.520
طلوع راه شیری
00:39:38.550 --> 00:39:42.250
یک فرم مارپیچی عظیم، با ابرهای گازی در حال سقوط
00:39:42.290 --> 00:39:45.920
سیستمهای سیارهای متراکم، ابرغولهای درخشان
00:39:45.960 --> 00:39:49.860
خورشیدهای میانسال پایدار، غولهای سرخ، کوتولههای سفید
00:39:49.900 --> 00:39:52.300
سحابیهای سیارهنما، ابرنواخترها
00:39:52.330 --> 00:39:55.270
ستارههای نوترونی، تپاخترها، سیاهچالهها
00:39:55.300 --> 00:39:57.800
و این همه دلیل وجود داره تا فکر کنیم
00:39:57.840 --> 00:40:02.110
هنوز اجرام بیگانهای وجود دارند که باید کشفشون کنیم
00:40:02.140 --> 00:40:05.980
از جهانی این چنینی، بر فراز راه شیری
00:40:06.010 --> 00:40:08.650
واضح خواهد بود، همونطوری که
00:40:08.680 --> 00:40:10.880
برای جهان ما هم داره واضح میشه
00:40:10.920 --> 00:40:15.220
که ما از اتمها و ستارهها درست شدیم
00:40:15.260 --> 00:40:17.290
که ماده و فرم ما
00:40:17.320 --> 00:40:21.930
توسط کیهان بزرگ و کهنی، پیریزی شده
00:40:21.960 --> 00:40:24.630
که ما بخشی از اون هستیم
00:40:27.630 --> 00:40:30.630
زرفيلم
مرجع دانلود فيلم و سريال با زيرنويس چسبيده
.:: www.ZarFilm.com ::.