WEBVTT

00:00:00.045 --> 00:00:08.014
..:: ارائه شده توسط وب سايت زرفيلم ::..
‏.::  www.ZarFilm.com ::.

00:00:09.045 --> 00:00:12.014
روزي روزگاري مردي بود

00:00:12.048 --> 00:00:15.384
که ميخواست سن زمين را محاسبه کند

00:00:18.455 --> 00:00:20.756
در گير و دار تلاش براي يافتنش

00:00:20.790 --> 00:00:23.625
با تهديدي خطير مواجه شد

00:00:27.063 --> 00:00:29.965
يک روز زيباي بهاري،در پسديناي کاليفرنبا

00:00:30.000 --> 00:00:31.867
1966.

00:00:31.901 --> 00:00:35.004
کارها روي رواله و زندگي خوبه.

00:00:36.339 --> 00:00:38.440
بجز براي يک نفر

00:00:38.475 --> 00:00:41.076
يک ژئوشيمي دان به نام  کلر پترسون

00:00:41.111 --> 00:00:42.611
که همه به اسم  "پت" ميشناختن

00:00:42.645 --> 00:00:45.381
اون مي دونه که همه ي افراد دور و برش

00:00:45.415 --> 00:00:49.418
از تهديدي پنهان در خطر هستند

00:00:53.923 --> 00:00:55.891
و مصمم شده که به هر قيمتي که شده

00:00:55.925 --> 00:00:57.993
خطر رو از بين ببره

00:02:40.050 --> 00:02:42.952
اما نميشه داستان پت پترسون رو بيان کرد

00:02:42.986 --> 00:02:44.954
بدون اينکه برگرديم به گذشته هاي دور

00:02:44.988 --> 00:02:47.356
به زماني که کره ي زمين

00:02:47.391 --> 00:02:49.625
يعني خانه ي همه ي  ما، ساخته شد

00:02:49.660 --> 00:02:53.663
همون زماني که ستارگان ماده ي اصلي
تشکيل دهنده ي زمين رو توليد کردند

00:02:54.931 --> 00:02:56.332
"آهن"

00:02:56.366 --> 00:02:59.835
براي هسته ي گداخته ي زمين

00:02:59.870 --> 00:03:01.404
"اکسيژن"

00:03:01.438 --> 00:03:05.074
براي سنگ ها،آب و هوا

00:03:05.108 --> 00:03:06.676
"کربن"

00:03:06.710 --> 00:03:09.712
براي الماس، و حيات

00:03:37.944 --> 00:03:40.912
ستاره اي متولد شد

00:03:40.947 --> 00:03:43.915
ستاره ي ما

00:03:43.950 --> 00:03:47.919
تا چند ميليون سال
همه چيز به خوبي پيش رفت

00:03:47.954 --> 00:03:52.290
و ذرات خاک با برخورد به هم به اجرام بزرگتري تبديل مي شدند

00:03:55.922 --> 00:03:58.290
اما به محض اينکه اين اجرام آن قدري عظيم شدند

00:03:58.325 --> 00:04:00.326
که جاذبه ي کافي داشته باشند

00:04:08.268 --> 00:04:12.237
شروع کردند به کشش يکديگر
در مدارهاي متقاطع

00:04:18.445 --> 00:04:20.746
اين چهره ي دنياي ماست

00:04:20.780 --> 00:04:23.749
وقتي تازه بوجود آمده بود

00:04:23.783 --> 00:04:26.752
از آن زمان تا کنون

00:04:26.786 --> 00:04:29.088
هيچ کجاي سطح زمين سالم نماند

00:04:32.959 --> 00:04:36.595
پس، با همه ي اتفاقات زمان تولد زمين
و از بين رفتن مدارک خردسالي اون

00:04:36.630 --> 00:04:39.999
چطور ميتونستيم اميدوار باشيم
که با قطعيت

00:04:40.033 --> 00:04:42.434
سن دنياي خودمون رو بدونيم؟

00:04:42.469 --> 00:04:46.472
انسان ها از دوران باستان
در سوداي حل فهم اين موضوع بودند

00:04:48.942 --> 00:04:52.311
در سال 1650 در ايرلند
اسقف اعظم جيمز آشر

00:04:52.345 --> 00:04:56.148
محاسبه اي انجام داد
که به نظر مي آمد پاسخ سوال باشد

00:04:56.182 --> 00:04:59.585
او مثل تقريبا همه ي افراد زمان معاصر خودش

00:04:59.619 --> 00:05:03.355
داستان خلقت کتاب مقدس رو
صحيح و معتبر مي دونست

00:05:03.390 --> 00:05:05.691
اما کتاب مقدس بطور دقيق به
تعداد سال ها اشاره اي نکرده بود

00:05:05.725 --> 00:05:08.360
پس آشر به دنبال رخدادي در "عهد قديم"  گشت
(بخش اول و قديمي تر انجيل)

00:05:08.395 --> 00:05:10.796
که با وقايع تاريخي مطابقت داشته باشه

00:05:10.830 --> 00:05:14.466
و چيزي که مي خواست رو در کتاب دوم پادشاهان يافت
(بخشي از کتاب مقدس)

00:05:14.501 --> 00:05:17.469
مرگ پادشاه بابِل
«بخت النصر»

00:05:17.504 --> 00:05:19.872
در سال 562 قبل از ميلاد مسيح

00:05:19.906 --> 00:05:22.641
آشر سپس شروع کرد به اضافه کردن
و محاسبه ي نسل هاي پيامبران

00:05:22.676 --> 00:05:24.209
و سران خاندان هاي بزرگ

00:05:24.244 --> 00:05:27.646
و 139 نسلي که در عهد قديم

00:05:27.681 --> 00:05:30.816
از «آدم» تا «بخت النصر» ذکر شده

00:05:30.850 --> 00:05:32.217
و کشف کرد

00:05:32.252 --> 00:05:34.320
که جهان در روز 22 اکتبر

00:05:34.354 --> 00:05:37.323
سال 4004 قبل از ميلاد مسيح

00:05:37.357 --> 00:05:39.725
ساعت 6 بعدالظهر آغاز شده

00:05:39.759 --> 00:05:41.727
که روز شنبه بوده است

00:05:41.761 --> 00:05:44.563
گاه نگاري  آشر،(ترتيب وقوع رخدادها با تاريخ دقيق) در
دنياي غرب همچون انجيل

00:05:44.598 --> 00:05:46.398
مقدس شمرده مي شد

00:05:46.433 --> 00:05:49.835
تا زماني که ما براي يافتن سن زمين
به کتاب ديگري روي آورديم

00:05:49.869 --> 00:05:52.671
کتابي که دل سنگ ها نوشته شده بود

00:05:52.706 --> 00:05:55.841
بيشتر لايه هاي سنگي در ديواره ي
گرند کنيون

00:05:55.875 --> 00:05:58.844
از رسوباتي تشکيل شده اند
که به صورت رگه هاي نازک ته نشين شده اند

00:05:58.878 --> 00:06:02.881
در زماني که اين بخش از جهان دريا بود

00:06:08.668 --> 00:06:11.737
در دوره هاي زماني بسيار طولاني
رسوبات تحت فشار به سنگ تبديل شدند

00:06:11.771 --> 00:06:13.739
در اثر فشار لايه هاي بعدي که انباشته مي شدند

00:06:13.773 --> 00:06:16.141
پايين ترين لايه، قديمي ترين است

00:06:23.517 --> 00:06:25.851
يک لايه را انتخاب کنيد.هر کدام که مي خواهيد

00:06:33.593 --> 00:06:35.061
اون يکي چطوره؟

00:06:40.567 --> 00:06:44.003
در زمان هاي بسيار دور،
بايد آب کم عمقي اينجا بوده باشد

00:06:45.172 --> 00:06:47.139
در زمان دوره ي زمين شناسي
پريکامبرين

00:06:47.174 --> 00:06:48.908
حدود يک ميليارد سال پيش

00:06:48.942 --> 00:06:51.944
تنها يک گونه ي حيات وجود داشت

00:06:54.014 --> 00:06:57.416
اين باکتري هاي سبز-آبي
مشغول بهره برداري از نور خورشيد

00:06:57.451 --> 00:06:59.085
و توليد اکسيژن بودند

00:06:59.119 --> 00:07:01.087
براي اونها،
اکسيژن تنها ضايعات غيرقابل استفاده بود

00:07:01.121 --> 00:07:04.090
اما براي جانوراني که بعدا رشد کردند
از جمله خود ما

00:07:04.124 --> 00:07:07.126
نَفَس حيات بود

00:07:09.830 --> 00:07:12.565
خوب.يه لايه ي ديگه انتخاب کنيد

00:07:12.599 --> 00:07:14.000
اون يکي چطوره؟

00:07:15.702 --> 00:07:18.771
اسم اين لايه
است  the bright angel shale

00:07:18.805 --> 00:07:22.808
اين لايه حدود  530 ميليون سال پيش تشکيل شد

00:07:24.511 --> 00:07:28.347
اين ردپا ها
260ميليون سال پيش ايجاد شده اند

00:07:28.382 --> 00:07:30.816
پس اگر ميخوايد سن زمين رو بدونيد

00:07:30.818 --> 00:07:33.819
کافيه حساب کنيد که تشکيل شدن
هر لايه چقدر زمان برده

00:07:33.821 --> 00:07:36.188
بعد بجاي شمردن
«نسل هاي پيامبران»

00:07:36.223 --> 00:07:38.024
اعداد رو با هم جمع بزنيد

00:07:38.058 --> 00:07:40.026
آسونه مگه نه؟

00:07:40.060 --> 00:07:43.462
ما از مشاهده ي اين فرايند
که هنوز هم امروزه در حال رخ دادن

00:07:43.497 --> 00:07:45.097
اقيانوس ها و درياچه هاي سراسر دنياست

00:07:45.132 --> 00:07:46.999
متوجه يک مشکل شديم

00:07:47.034 --> 00:07:50.636
اينکه رسوبات مي تونن با سرعت هاي
گوناگون ته نشين و انباشته بشن

00:07:50.671 --> 00:07:53.039
اين فرايند معمولا بسيار آهسته رخ ميده

00:07:53.073 --> 00:07:56.142
مثلا حدود 30 سانتي متر در هر  يک هزار سال

00:07:56.176 --> 00:07:58.144
اما در موقع يک سيل فاجعه آميز که به ندرت رخ مي ده

00:07:58.178 --> 00:07:59.879
اين فرايند مي تونه به طرز قابل توجهي سريع تر بشه

00:07:59.913 --> 00:08:03.215
اونقدر که 30 سانتي متر رسوب تنها در عرض
چند روز ايجاد بشه

00:08:13.694 --> 00:08:15.728
زمين شناسان زيادي از اين روش براي

00:08:15.762 --> 00:08:17.396
محاسبه ي سن زمين استفاده کردند

00:08:17.431 --> 00:08:18.998
آنها از گرند کنيون

00:08:19.032 --> 00:08:21.400
و ديگر رشته هاي رسوبي اقصي نقاط جهان
استفاده کردند

00:08:21.435 --> 00:08:24.403
اما پاسخ هايي که يافتند چنان تنوع و اختلاف فاحشي داشت
که چندان مفيد و قابل استفاده نبود

00:08:24.438 --> 00:08:28.274
مثلا چيزي بين 3 ميليون تا پانزده ميليارد سال

00:08:33.747 --> 00:08:35.314
و البته اين روش مشکلات ديگري هم داشت

00:08:35.349 --> 00:08:37.216
حتي عميق ترين لايه هاي سنگي

00:08:37.250 --> 00:08:39.485
قديمي ترين مواد کرده زمين نيستند

00:08:39.519 --> 00:08:41.887
چرا؟ چون حتي سنگ ها هم نميتونستند از

00:08:41.922 --> 00:08:43.689
نخستين دوره ي سخت و شديد تکوين زمين
جان سالم بدر ببرند

00:08:45.292 --> 00:08:49.295
اما در فضا، ماجرا چيز ديگريست

00:09:06.601 --> 00:09:09.203
آيا هيچ يادگاري از زماني که زمين به وجود
آمد وجود دارد؟

00:09:09.237 --> 00:09:12.606
جيز هايي که بتوانند سن راستين زمين را بر ما آشکار کنند؟

00:09:12.641 --> 00:09:16.610
من جايي رو ميشناسم که مواد و مصالح باقي مونده

00:09:16.645 --> 00:09:20.047
از زمان پديد آمدن منظومه ي شمسي ما رو ميشه پيدا کرد

00:09:20.082 --> 00:09:23.784
يعني بين مدارهاي مشتري و مريخ

00:09:23.819 --> 00:09:27.121
مواد تشکيل دهنده ي کره ي زمين
وقتي که تازه متولد شده بود

00:09:27.155 --> 00:09:29.723
سرگردان در مخرني سرد
بدون هيچ تغييري

00:09:29.758 --> 00:09:32.526
از آن زمان تا کنون

00:09:32.561 --> 00:09:34.528
چيزي حدود يک ميليون سال

00:09:34.563 --> 00:09:39.266
خرده سيارکي بزرگ
با يکي بسيار کوچکتر برخورد کرد

00:09:39.301 --> 00:09:41.702
و مسير آن را تغيير داد

00:09:41.737 --> 00:09:43.971
برخوردي در مسير حرکت که چيزي حدود

00:09:44.005 --> 00:09:47.441
پنجاه هزار سال پيش رخ داد

00:10:10.234 --> 00:10:13.603
بايد حسابي آرامش گرند کنيون را بهم زده باشه

00:10:13.638 --> 00:10:15.572
زماني که از بالاي اون رد ميشده

00:10:21.078 --> 00:10:24.648
تا اين گودال رو در جايي که

00:10:24.682 --> 00:10:28.585
روزي آريزونا خواهد شد منفجر کنه

00:10:38.346 --> 00:10:41.415
قطعاتي از اين شهاب سنگ آهني
که اين گودال را پديد آورد

00:10:41.449 --> 00:10:44.151
سالم و دست نخورده مانده است

00:10:44.185 --> 00:10:47.021
اگر ميتونستيم تشخيص بديم اين آهن
در چه زماني تشکيل شده

00:10:47.055 --> 00:10:48.756
سن منظومه ي شمسي رو مي فهميديم

00:10:48.790 --> 00:10:50.224
که زمين هم جزئي از اونه

00:10:50.258 --> 00:10:52.092
اما چطور مي تونستيم اين کار رو بکنيم؟

00:10:52.127 --> 00:10:53.727
يه سنگ انتخاب کنيد

00:10:53.762 --> 00:10:55.963
فرقي نداره کدوم

00:10:58.900 --> 00:10:59.967
اين يکي چطوره؟

00:11:01.903 --> 00:11:04.538
بعضي از اتم هاي اين سنگ ممکنه راديو اکتيو بوده باشند

00:11:04.572 --> 00:11:06.907
که يعني بطور هم زمان تجزيه شدند

00:11:06.942 --> 00:11:08.609
و به عناصِر ديگه تبديل شدند

00:11:08.643 --> 00:11:12.379
يک اتم اورانيوم، اول تبديل به يک اتم توريم ميشه

00:11:12.414 --> 00:11:15.716
البته به طور متوسط، چند ميليارد سال زمان ميبره

00:11:15.750 --> 00:11:17.885
اتم توريم به طرز قابل توجهي ناپايدار تره

00:11:17.919 --> 00:11:20.754
و در کمتر از يک ماه
تبديل به پروتاکتينيوم ميشه

00:11:20.789 --> 00:11:25.092
يک دقيقه بعد، پروتاکتينيوم چيز ديگري ميشه

00:11:25.126 --> 00:11:28.929
اتم دستخوش ده تغيير شکل  هسته اي ديگه ميشه

00:11:28.964 --> 00:11:32.266
تا زماني که به آخرين مرحله ي زنجيره ي تنزل مي رسه

00:11:32.300 --> 00:11:36.236
يک اتم پايدار
«سرب»

00:11:36.271 --> 00:11:39.473
و سرب باقي خواهد موند

00:11:39.507 --> 00:11:41.508
تا ابَد

00:11:44.112 --> 00:11:47.448
در قرن بيستم طي دهه هاي متوالي
تلاش هاي عظيمي براي

00:11:47.482 --> 00:11:50.217
اندازه گرفتن زماني که هر عنصر راديواکتيو نياز داره تا

00:11:50.251 --> 00:11:52.319
تبديل به عنصر ديگري بشه انجام شد

00:11:52.354 --> 00:11:56.290
فيزيکدانان کشف کردند که اتم هاي
هر عنصر ناپايدار

00:11:56.324 --> 00:11:58.292
با سرعت ثابتي تبديل به اتم ديگر مي شود

00:11:58.326 --> 00:12:02.496
هسته ي اتم مثل يک
معبد مي مونه

00:12:02.530 --> 00:12:07.001
مصون از هرگونه صدمات و تغييرات محيطي

00:12:07.035 --> 00:12:09.003
با چکش بهش ضربه بزنيد

00:12:14.009 --> 00:12:16.010
در روغن سرخش کنيد

00:12:21.049 --> 00:12:24.485
بخارش کنيد

00:12:24.519 --> 00:12:27.021
ساعت هسته اي به کار خودش ادامه مي ده

00:12:27.055 --> 00:12:29.290
و زمان استاندارد دقيق خودش رو نگه مي داره

00:12:29.324 --> 00:12:32.359
زماني که نيازي به نگاه کردن به خورشيد و ستاره ها نداره

00:12:32.394 --> 00:12:35.162
چه راهي براي پيدا کردن سن واقعي زمين

00:12:35.196 --> 00:12:37.665
بهتر از اتم اورانيوم؟

00:12:37.699 --> 00:12:39.867
اگر بدونيد چه مقدار از اورانيوم موجود در يک سنگ

00:12:39.901 --> 00:12:41.635
تبديل به سرب شده

00:12:41.670 --> 00:12:43.938
اونوقت مي تونيد محاسبه کنيد چه مقدار زمان

00:12:43.972 --> 00:12:46.006
از موقع بوجود آمدن اون سنگ ميگذره.

00:12:46.041 --> 00:12:48.008
اما يه مشکلي هست

00:12:48.043 --> 00:12:50.277
سنگ هايي که موقع شکل گيري اوليه ي
کره ي زمين وجود داشتند

00:12:50.312 --> 00:12:52.379
ديگه نيستند

00:12:52.414 --> 00:12:58.519
همشون خُرد،ذوب و يا تبديل شدند

00:12:58.553 --> 00:13:00.487
يک راه براي محاسبه ي مقدار سربي که

00:13:00.522 --> 00:13:02.122
در آغاز وجود داشت هست

00:13:02.157 --> 00:13:03.624
هديه اي آسماني :

00:13:03.658 --> 00:13:05.459
شهاب سنگ ها

00:13:05.493 --> 00:13:08.896
اين يکي...تکه اي از شهاب سنگي که

00:13:08.930 --> 00:13:11.699
اين گودال رو درست کرد، عالي بود

00:13:11.733 --> 00:13:13.901
مقدار سرب موجود در عمق اين شهاب سنگ

00:13:13.935 --> 00:13:16.737
دقيقا همون مقداري است که وقتي زمين شکل گرفت بود

00:13:16.771 --> 00:13:20.174
از آنجا که شما سرعت ثابت تبديل اورانيوم را مي دانيد

00:13:20.208 --> 00:13:22.576
توسط اون مي تونيد سن شهاب سنگ رو تشخيص بديد

00:13:22.611 --> 00:13:25.879
که همون زماني است که زمين تشکيل شده

00:13:25.914 --> 00:13:27.548
تنها لازم بود که مقدار سرب

00:13:27.582 --> 00:13:30.384
درون شهاب سنگ رو اندازه بگيريد

00:13:30.418 --> 00:13:33.220
آسونه نه؟

00:13:38.760 --> 00:13:40.928
دانشمندي به نام هريس بران

00:13:40.962 --> 00:13:42.396
در دانشگاه شيکاگو

00:13:42.430 --> 00:13:46.100
اولين نفري بود که سال 1947 اين موضوع رو فهميد.

00:13:46.134 --> 00:13:50.371
او يک دانش آموخته ي جوان رو
براي انجام اين کار انتخاب کرد

00:13:52.273 --> 00:13:56.110
پترسون هيچ وقت تصور نمي کرد که اين ماموريت

00:13:56.144 --> 00:13:58.579
چطور مسير زندگي او

00:13:58.613 --> 00:14:01.415
و ما را دگرگون خواهد کرد

00:14:13.962 --> 00:14:17.498
اونچه که تحقيق علمي صِرف به نظر مي رسيد

00:14:17.532 --> 00:14:19.767
معلوم شد که خيلي بيش از اين ها بوده

00:14:43.812 --> 00:14:47.648
کلر پترسون ، پسر يک پستچي از آيوا

00:14:47.682 --> 00:14:51.685
ذاتا سرکش، و در مدرسه هم چندان خوب نبود

00:14:51.720 --> 00:14:54.154
اما دانشمند بالفطره بود

00:14:54.189 --> 00:14:57.591
زمين شناسي به نام هريسون بران

00:14:57.625 --> 00:15:00.494
به پترسون ماموريتي علمي واگذار کرد

00:15:00.528 --> 00:15:02.496
که به نظر آسان مي رسيد

00:15:03.832 --> 00:15:05.399
اشکال نداره پت صدات کنم؟

00:15:06.835 --> 00:15:08.669
مي دونم که تو زمين شناس نيستي

00:15:08.703 --> 00:15:11.338
احتمالا فرق بين گرانيت و فلدسپار هم نمي دوني

00:15:11.373 --> 00:15:13.107
اما شنيدم توي کار کردن با

00:15:13.141 --> 00:15:15.242
دستگاه طيف سنج مواد خيلي واردي

00:15:16.378 --> 00:15:17.845
خوبه.ازدواج کردي پت؟

00:15:17.879 --> 00:15:21.048
بله، لوري.بله اون...اون هم شيميدانه

00:15:21.082 --> 00:15:22.650
ما با هم روي پروژه ي منهتن کار کرديم

00:15:22.684 --> 00:15:23.818
توي اوت ريج

00:15:23.901 --> 00:15:26.802
خوبه.باشه.خوب اولين چيزي که بايد بدوني:

00:15:26.837 --> 00:15:29.605
يه کريستال هاي ريزي هستند به نام زيرکون

00:15:29.640 --> 00:15:33.209
خيلي خيلي کوچکند،اندازه ي نوک سوزن
خيلي هم سفت و سختن

00:15:33.243 --> 00:15:35.211
هيچي بهش وارد يا ازشون خارج نميشه

00:15:35.245 --> 00:15:37.847
منظورم اينه که ميليارد ها ساله که اينطورن

00:15:37.881 --> 00:15:40.616
ما مي دونيم اين ذرات چقدر
قديمي اند چون سنگ هايي

00:15:40.651 --> 00:15:42.852
که اونها ازش اومدن رو تعيين تاريخ کرديم

00:15:42.886 --> 00:15:46.022
هر زيرکون فقط چند ذره ي اورانيوم در

00:15:46.056 --> 00:15:49.292
چند ميليون داره و اون اورانيوم هم در حال تبديل شدن

00:15:49.326 --> 00:15:52.295
به ذرات کوچکتر سربه

00:15:52.329 --> 00:15:54.463
يه راهي پيدا کن که مقدار اين سرب رو محاسبه کني

00:15:54.498 --> 00:15:57.166
بعد همين کارو با شهاب سنگ انجام بده

00:15:57.201 --> 00:15:59.368
فکر ميکني بتوني اين کارو بکني پت؟

00:15:59.403 --> 00:16:01.971
بله بله چرا که نه

00:16:02.005 --> 00:16:04.707
خوبه، جون وقتي اين کارو بکني، اولين
نفري خواهي بود

00:16:04.741 --> 00:16:06.509
که سن زمين رو مي دونه

00:16:06.543 --> 00:16:08.044
و حسابي معروف مي شي

00:16:10.447 --> 00:16:13.015
کار آسونيه

00:16:13.050 --> 00:16:15.051
مثل آب خوردن

00:16:35.872 --> 00:16:38.507
وقتي پترسون مشغول اندازه گيري

00:16:38.541 --> 00:16:41.143
مقادير ناچيز سرب در ذره هاي زيرکون بود

00:16:41.177 --> 00:16:43.512
دانش آموخته ي ديگري بنام جرج تيلتون

00:16:43.546 --> 00:16:46.681
مقدار اورانيوم رو در همون ذرات اندازه مي گرفت

00:16:46.716 --> 00:16:48.950
کاري که پترسون بايد مي کرد

00:16:48.985 --> 00:16:53.155
اندازه گيري مقدار سرب با دقت يکسان بود

00:16:53.189 --> 00:16:54.523
بيا بگير پت

00:16:54.557 --> 00:16:56.691
شش بار اندازه گيري کردم، نتايج يکسان بود

00:16:56.726 --> 00:16:58.293
3.2قطعه در ميليون

00:16:58.327 --> 00:17:00.328
بله، خيلي خوب جرج.ممنون

00:17:05.234 --> 00:17:07.602
نتايج تيلتون هميشه يکسان بودند

00:17:07.637 --> 00:17:12.340
اما نتايج پترسون از مقدار سرب در همون ذرات

00:17:12.375 --> 00:17:14.676
به طرز چشمگيري متضاد و ناهمخوان بود

00:17:14.711 --> 00:17:16.712
با عقل جور در نميومد

00:17:29.120 --> 00:17:31.154
آيا ممکن بود آزمايشگاه توسط آزمايش هاي قبلي

00:17:31.189 --> 00:17:34.357
با سرب آلوده شده باشه؟

00:17:34.392 --> 00:17:36.359
شايد مشکل بالا بودن مقدار طبيعي سرب

00:17:36.394 --> 00:17:40.130
در محيط بود که باعث اختلال در آزمايش مي شد

00:17:45.336 --> 00:17:47.003
پترسون هرکاري که ميتونست انجام داد

00:17:47.038 --> 00:17:50.225
تا آزمايشگاه رو از سرب پاک کنه

00:18:00.036 --> 00:18:03.672
اما هنوز صد برابر سرب اضافه وجود داشت

00:18:03.706 --> 00:18:06.642
او دو سال با اين مشکل کلنجار رفت

00:18:06.676 --> 00:18:09.378
آره جون خودت عين آب خوردنه

00:18:19.556 --> 00:18:22.357
پترسون متوجه شد ناچاره که ظرف ها و
ابزار هاي آزمايشگاهي رو

00:18:22.392 --> 00:18:25.460
در اسيد بجوشونه و مواد شيميايي رو براي
کم کردن آلودگي سرب در آزمايشگاهش

00:18:25.495 --> 00:18:27.563
خلوص بيشتري بده

00:18:28.865 --> 00:18:30.332
هي ...شما

00:18:30.366 --> 00:18:31.567
نه!
من تازه اومدم

00:18:31.601 --> 00:18:32.801
مي دونيد دستشويي کجاست؟

00:18:32.835 --> 00:18:35.537
آه! لعنت

00:18:35.572 --> 00:18:40.209
همه ي تميزکاري و ضد عفوني کردن هاي
وسواسي پترسون

00:18:40.243 --> 00:18:42.744
هنوز کمکي به به حل مشکل نکرده بود

00:18:42.779 --> 00:18:45.914
او مي بايست آزمايشگاه شخصي خودش رو
از نو طراحي کنه و بسازه

00:18:45.949 --> 00:18:49.284
اين فرصت وقتي دست داد که
هريسون براون

00:18:49.319 --> 00:18:52.421
به انستيتوي تکنولوژي کاليفرنيا
در پاسادينا رفت

00:18:52.455 --> 00:18:55.557
و از پترسون دعوت کرد که بهش ملحق بشه

00:19:07.907 --> 00:19:09.340
خيلي خوب تام ديگه کافيه

00:19:09.375 --> 00:19:12.076
حالا ميتونيم از راهرو عبور کنيم

00:19:12.111 --> 00:19:15.713
پترسون اکنون شش سال بود که درگير موضوع بود

00:19:15.748 --> 00:19:17.582
سرسختانه منابع مختلف سرب رو

00:19:17.616 --> 00:19:19.083
که ممکن بود وسايلش رو تحت تاثير قرار بدهد

00:19:19.118 --> 00:19:21.553
پيدا مي کرد و از بين مي برد

00:19:21.587 --> 00:19:25.723
او اولين اتاق «فوق تميز» جهان رو
ساخته بود

00:19:25.758 --> 00:19:28.059
او بالاخره تونست اندازه بگيره که

00:19:28.093 --> 00:19:30.061
چقدر سرب در سنگ بود

00:19:30.095 --> 00:19:32.897
همون سنگي که عمرش قبلا مشخص شده بود

00:19:32.932 --> 00:19:36.301
بالاخره پترسون آماده بود

00:19:36.335 --> 00:19:39.003
تا عهده ي شهاب سنگ آهن بربياد

00:19:39.038 --> 00:19:43.908
و سن واقعي زمين رو مشخص کنه

00:19:43.943 --> 00:19:45.710
او نمونه ي شهاب سنگ خودش رو

00:19:45.744 --> 00:19:49.280
به لابراتوار ملي آرگون آورد

00:19:49.315 --> 00:19:52.050
جايي که دقيق ترين طيف سنج جهان

00:19:52.084 --> 00:19:53.985
به تازگي در اون شروع به کار کرده بود

00:19:56.856 --> 00:19:59.591
دُکي، نميشه تا فردا صبر کني؟

00:20:16.542 --> 00:20:21.112
خوب رفيق،بايد تو رو بخارت کنيم

00:20:30.990 --> 00:20:34.459
طيف سنج از آهنربا استفاده مي کنه

00:20:34.493 --> 00:20:36.828
تا عناصر مختلف درون يک نمونه رو از هم جدا کنه

00:20:36.862 --> 00:20:40.131
تا بشه مقدار هر کدوم رو محاسبه کرد

00:20:40.165 --> 00:20:42.834
اين آخرين قطعه گمشده پازل براي تشخيص

00:20:42.868 --> 00:20:45.336
سن واقعي زمين رو فراهم مي کرد

00:20:49.575 --> 00:20:53.311
حالا تو رو يونيزه مي کنم

00:20:53.345 --> 00:20:55.480
اسمش از خودش بدتره

00:20:55.514 --> 00:20:57.849
What's an electron between friends?

00:20:57.883 --> 00:21:03.021
چون نمونه رو از هرگونه آلودگي
سرب محيط خارج حفظ کرده بود

00:21:03.055 --> 00:21:06.457
پترسون بالاخره آماده بود تا ميزان

00:21:06.492 --> 00:21:09.160
سرب و اورانيوم درون نمونه رو حساب کنه

00:21:09.195 --> 00:21:13.231
و محاسبه کنه که اونها چند سال پيش تشکيل شدند

00:21:13.265 --> 00:21:15.800
يعني سن واقعي کره ي زمين

00:21:15.835 --> 00:21:21.139
متشکرم از همه ي دانشمنداني که قبل از من بوده اند

00:21:21.173 --> 00:21:24.909
.متشکرم از زمين شناسان

00:21:24.944 --> 00:21:28.413
متشکرم چارلز لايل
( زمين شناس سرشناس انگليسي قرن نوزدهم و از دوستان نزديک چارلز داروين)

00:21:30.716 --> 00:21:33.084
متشکرم مايکل فارادي
(دانشمند برجسته ي انگليسي قرن هجدهم در زمينه الکترومغناطيس و الکتروشيمي)

00:21:39.892 --> 00:21:42.260
J.J. Thomson.
جي جي تامسون
(فيزيکدان انگليسي قرون 19 و 20 و برنده ي جايزه ي نوبل فيزيک در 1906)

00:21:48.267 --> 00:21:50.401
ارنست رادرفورد
(فيزيکدان هسته اي نيوزلندي قرن بيستم-ملقب به پدر انرژي هسته اي)

00:21:58.777 --> 00:22:02.547
متشکرم هريسون برون
(فيزيکدان و ژئوشيميست امريکايي قرن بيستم)

00:22:08.287 --> 00:22:14.092
جهان چهار و نيم ميليارد سال عمر دارد

00:22:14.126 --> 00:22:17.629
ما موفق شديم

00:22:28.107 --> 00:22:30.041
مادر؟

00:22:30.075 --> 00:22:31.876
مادر

00:22:31.911 --> 00:22:33.578
پترسون مي خواست مادرش اولين کسي باشه که اونچه او

00:22:33.612 --> 00:22:35.446
براي کشفش سال ها باهاش دست و پنجه نرم کرده بود رو بدونه

00:22:38.484 --> 00:22:40.985
سن واقعي زمين

00:22:44.356 --> 00:22:46.291
جايزش براي اين اکتشاف؟

00:22:46.325 --> 00:22:48.393
دنيايي از مشکلات

00:22:48.427 --> 00:22:52.063
او خبر نداشت، اما در مسير برخورد

00:22:52.097 --> 00:22:56.134
با برخي از قوي ترين افراد جهان بود

00:23:22.938 --> 00:23:25.306
براي روميان باستان

00:23:25.341 --> 00:23:28.309
سياره ي حلقه دار شکوهمند زحل
مکاني واقعي نبود

00:23:28.344 --> 00:23:31.145
نه بخشي از جهان، بلکه پادشاهي از جانب خداوند

00:23:31.180 --> 00:23:34.148
فرزند آميزش آسمان و زمين

00:23:34.183 --> 00:23:38.453
خداي سرب بود

00:23:38.487 --> 00:23:41.823
اين ستون ها تنها بازمانده ي

00:23:41.857 --> 00:23:44.259
قديمي ترين معبد محل اجتماعات رومي ها بود

00:23:44.293 --> 00:23:47.829
که اولين بار 2500 سال پيش
وقف زحل شده بود

00:23:47.863 --> 00:23:50.498
همچنين خزانه داري روم

00:23:50.532 --> 00:23:53.001
و ديوان سنجش و توزين بود

00:23:55.437 --> 00:23:58.439
است Saturnalia امشب
(جشن خداي زهل)

00:23:58.474 --> 00:24:00.842
جشني دبوانه وار در ماه دسامبر براي اداي احترام به زحل

00:24:00.876 --> 00:24:03.278
و زندگي همه ي وارونه خواهد شد

00:24:03.312 --> 00:24:05.613
اربابان به بردگان خدمت خواهند کرد

00:24:05.648 --> 00:24:08.082
جنگ يا اعدامي انجام نخواهد شد

00:24:08.117 --> 00:24:09.984
و مردم به يکديگر هديه خواهند داد

00:24:10.019 --> 00:24:11.686
چند صد سال ديگر از چنين روزي

00:24:11.720 --> 00:24:13.922
وقتي اولين پدران کليسا به دنبال
راهي مي گردند که

00:24:13.956 --> 00:24:15.623
کافران بيشتري رو به سمت خودشون جذب کنند

00:24:15.658 --> 00:24:18.660
تصميم مي گيرند که «ساتورناليا» رو
به «کريسمس» تبديل کنند

00:24:18.694 --> 00:24:20.695
و اين آخرين عيد از ليستي طولاني از اعياد زمستاني اي است

00:24:20.729 --> 00:24:22.864
که کليسا تصميم گرفت براي مقاصد خود تغيير دهد

00:24:31.339 --> 00:24:34.338
مجسمه ي عظيم زحل احتمالا همچين چيزي بوده

00:24:34.343 --> 00:24:38.346
در شب بزرگداشت زحل

00:24:38.380 --> 00:24:43.217
اما در روم باستان
اين خدا،روي ديگري هم داشت،جنبه اي تاريک

00:24:43.252 --> 00:24:48.323
سرد و بدخلق،هيولايي تنبل

00:24:48.357 --> 00:24:51.392
که تسليم کشمکش خشم و جنون بود

00:24:51.427 --> 00:24:55.496
او دست به خشونتي غير قابل بيان نسبت به پدرش زد

00:24:55.531 --> 00:24:58.032
و فرزندانش را بلعيد

00:24:58.067 --> 00:24:59.901
از بين همه ي سياره هاي قابل رويت

00:24:59.935 --> 00:25:02.237
براي چشمان پيشينيان که ابزاري براي ديدن دوردست نداشتند

00:25:02.271 --> 00:25:04.706
زحل کندترين سياره بود

00:25:04.740 --> 00:25:06.908
که همين مشخص مي کرد

00:25:06.942 --> 00:25:08.943
که چرا نام خداي سرب به آن داده بودند

00:25:11.580 --> 00:25:13.248
اما بر ما پنهان نيست

00:25:13.282 --> 00:25:15.383
که جنبه هاي منفي تر شخصيت زحل

00:25:15.384 --> 00:25:19.354
بازتاب دهنده ي دانش پيشينيان از
علايم مسموميت با سرب بود

00:25:19.388 --> 00:25:20.855
وضعيت مزحکي بود که رومي ها داشتند

00:25:20.890 --> 00:25:22.490
با اينکه مي دونستند

00:25:22.525 --> 00:25:24.993
تماس با سرب بدون شک باعث مسموميت افراد

00:25:25.027 --> 00:25:27.395
عقيم شدن و ديوانگي ميشه

00:25:27.430 --> 00:25:29.564
 با اين حال اگر گفتيد براي ساختن لوله هايي که

00:25:29.598 --> 00:25:32.133
آب آشاميدني اونها رو از کانال ها عبور ميداد
از چه فلزي استفاده کردند؟

00:25:32.168 --> 00:25:34.135
يه راهنمايي بهتون مي کنم

00:25:34.170 --> 00:25:35.937
لغت «لوله کشي» از
(plumbing)

00:25:35.971 --> 00:25:39.874
از کلمه ي يوناني «سرب» گرفته شده
(plumbum)

00:25:50.786 --> 00:25:54.355
براي ساختن  لوله هاي حمام هاي معروفشون
از چه فلزي استفاده مي کردند؟

00:25:54.390 --> 00:25:58.360
و طعم ترش شراب رو چطور از بين مي بردن و
شيرينش مي کردند؟

00:25:58.394 --> 00:26:01.896
براي ساختن خمره ها و ديگ هاي غذاشون از چي استفاده مي کردند؟

00:26:01.931 --> 00:26:04.032
برخي تاريخدانان معتقدند

00:26:04.066 --> 00:26:07.402
که استفاده ي گسترده از سرب دليل اصلي

00:26:07.436 --> 00:26:10.205
افول و سقوط امپراطوري روم بود

00:26:10.239 --> 00:26:12.607
چرا مدت ها پس از اينکه مي دونستند سرب سمّي است

00:26:12.641 --> 00:26:14.876
هنوز هم ازش استفاده مي کردند؟

00:26:16.479 --> 00:26:20.882
چون ارزان بود،و شکل دادن و کار کردن باهاش آسان بود

00:26:20.916 --> 00:26:23.952
و کساني که در معرض درجات کشنده ي سرب بودند

00:26:23.986 --> 00:26:26.354
معدنچي ها و کارگراني بودند که با سرب کار ميکردند

00:26:26.389 --> 00:26:28.390
و کسي براشون ارزشي قائل نبود

00:26:28.424 --> 00:26:30.392
زندگي اون ها اهميتي نداشت

00:26:30.426 --> 00:26:32.260
اون ها بَرده بودند

00:26:32.294 --> 00:26:35.230
بيشتر سرب موجود در کره ي زمين در جايي بسيار دور

00:26:35.264 --> 00:26:37.866
از موجودات زنده، در قعر زمين بود

00:26:37.900 --> 00:26:40.235
اما حدود 8500 سال پيش

00:26:40.269 --> 00:26:43.371
انسان ها کم کم متوجه شدند که چطور بايد حفاري

00:26:43.406 --> 00:26:44.973
و فلزات رو از سنگ ها استخراج کنند

00:26:45.007 --> 00:26:47.142
زماني که اين اقامتگاه تازه ساخته شده بود

00:26:47.176 --> 00:26:49.444
تنها چند هزار سال پيش

00:26:49.478 --> 00:26:53.882
روميان سالانه 80 هزار تن سرب توليد مي کردند

00:26:53.916 --> 00:26:58.720
چرا سرب اينقدر براي ما سمّي است؟

00:26:58.754 --> 00:27:01.389
چون وقتي سرب وارد خون ميشه

00:27:01.424 --> 00:27:05.093
شکل ديگر فلزات مثل روي و آهن رو به خودش ميگيره

00:27:05.127 --> 00:27:08.997
عناصري که سلول هاي ما براي رشد و نمو
بهشون نياز دارند

00:27:11.341 --> 00:27:14.376
آنزيم هاي درون سلول از تغيير
شکل سرب فريب مي خورند

00:27:14.410 --> 00:27:16.712
و شروع به رقصيدن مي کنند

00:27:16.746 --> 00:27:20.248
اما اين رقص مرگه
چون سرب عنصر دغل بازيه که

00:27:20.283 --> 00:27:22.984
نميتونه نياز هاي حياتي سلول رو برآورده کنه

00:27:23.019 --> 00:27:26.655
همچنين سرب انتقال دهنده هاي عصبي

00:27:26.689 --> 00:27:29.658
يعني شبکه ارتباطي بين سلول ها رو مسدود مي کنه

00:27:31.861 --> 00:27:34.296
که باعث اختلال در گيرنده ي هاي مولکولي ميشه

00:27:34.330 --> 00:27:36.431
که براي حافظه و يادگيري ضروري هستند

00:27:36.466 --> 00:27:39.401
اين فرايند بالاخص براي کودکان بسيار مضرّه

00:27:39.435 --> 00:27:42.971
مسموميت سرب به هيچ کس رحم نمي کنه

00:27:43.006 --> 00:27:46.341
در سال هاي آغازين قرن بيستم

00:27:46.376 --> 00:27:49.077
توليد کننده هاي رنگ صنعتي که از سرب تهيه مي شد

00:27:49.112 --> 00:27:51.947
صنعت نوپاي تبليغات رو به خدمت گرفتند
تا مصرف کنندگان رو متقاعد کنند که سرب

00:27:51.981 --> 00:27:54.483
براي کودکان ضرري نداره

00:27:54.517 --> 00:27:57.652
«سرباز اسباب بازي سربي روزي به بچه ي هلندي گفت»

00:27:57.687 --> 00:28:00.655
«همه ي ما دوستاي خوبي داريم که توشون از سرب استفاده شده»

00:28:00.690 --> 00:28:03.859
«بيا يه مهموني بگيريم و دوستامون رو دعوت کنيم»

00:28:03.893 --> 00:28:06.595
«تا همه با بقيه ي اعضاي خونواده ي شاد سربي ها آشنا بشن»

00:28:06.629 --> 00:28:09.431
«اولين مهمون يه لامپ برقي سرخوش و شاد بود»

00:28:09.465 --> 00:28:11.266
«لامپ گفت من خيلي درخشانم»

00:28:11.300 --> 00:28:13.101
«هميشه شب رو روشن ميکنم»

00:28:13.136 --> 00:28:16.171
«همه ي درخششم مال کله ي شيشه اي منه»

00:28:16.205 --> 00:28:17.706
«که نور رو درخشان تر نشون مي ده»

00:28:17.740 --> 00:28:19.775
«چون از سرب درست شده»

00:28:19.809 --> 00:28:22.811
«يک جفت کفش وارد شدند و دستاي کوچولوي هلندي رو گرفتند»

00:28:22.845 --> 00:28:26.515
«گفتند ما محافظ تو هستيم که پاهاتو خشک و گرم نگه مي داريم»

00:28:26.549 --> 00:28:29.451
«مي دوني وقتي ما درست مي شديم مردي که مارو ساخت گفت»

00:28:29.485 --> 00:28:31.186
«ما قوي و سرسخت و سرزنده ايم»

00:28:31.220 --> 00:28:33.622
«چون توي ما از سرب استفاده شده»

00:28:33.656 --> 00:28:36.792
اما توليد سرب هنوز به اوج خودش نرسيده بود

00:28:36.826 --> 00:28:39.027
تا وايل دهه ي 1920

00:28:39.062 --> 00:28:41.396
که تامس ميجلي شيمي دان

00:28:41.431 --> 00:28:43.465
و چارلز کتِرينگ مخترع از جنرال موتورز

00:28:43.499 --> 00:28:46.201
متوجه شدند که سرب تترا اتيل
(ترکيب سنگين و سمي سرب که به بنزين مي افزايند)

00:28:46.235 --> 00:28:49.905
ميشه به عنوان افزودني ضد ضربه زنندگي به بنزين افزوده بشه

00:28:51.874 --> 00:28:55.510
اونا کمپاني اي با اسم شرکت اتيل تاسيس کردند

00:28:55.545 --> 00:28:58.313
اين ماده حتي زماني توسط وزارت جنگ آمريکا به عنوان

00:28:58.348 --> 00:29:01.750
گاز سمي براي استفاده ي احتمالي در جنگ مورد بررسي قرار گرفته بود

00:29:01.784 --> 00:29:05.587
برخلاف سرب محلول در رنگ،اين نوع سرب
محلول در چربي بود
(اضافه ي آن از بدن دفع نمي شد)

00:29:05.621 --> 00:29:08.724
 اگه نصف فنجان از اون روي پوست بريزه ميتونه شما رو بکشه

00:29:08.758 --> 00:29:10.826
توليد کنندگان حساب کردند

00:29:10.860 --> 00:29:13.829
که ميتونن سالي 60 ميليون تن از اون رو بفروشن

00:29:13.863 --> 00:29:16.098
تنها مشکل اين بود که

00:29:16.132 --> 00:29:18.233
بعضي از کارگرها يي که اين مواد رو در

00:29:18.267 --> 00:29:23.038
کارخونه هاي دلاوِر و جرزي تهيه مي کردند

00:29:23.072 --> 00:29:26.775
دچار توهم ميشدند و از پنجره بيرون مي پريدند

00:29:26.809 --> 00:29:28.677
و با ضجه و فرياد جان ميدادند

00:29:30.546 --> 00:29:33.415
اين تجارتِ فوق العاده پرسودي بود که به تبليغاتي

00:29:33.449 --> 00:29:34.916
فراتر از رقصيدن لامپ نياز داشت

00:29:41.624 --> 00:29:45.727
چيزي که نياز بود، يک دانشمند بود

00:29:45.762 --> 00:29:49.731
که ترس مردم رو از بين ببره و تصويري که از
سرب در ذهن داشتند رو بهبود ببخشه

00:29:49.766 --> 00:29:52.868
و کارخونه دارها شخص مناسب اين کار رو پيدا کردند

00:29:52.902 --> 00:29:55.404
اين يکي از اولين دفعاتي بود

00:29:55.438 --> 00:29:57.572
که از اعتبار علم و دانش

00:29:57.607 --> 00:30:00.609
براي سرپوش گذاشتن روي خطري که سلامت مردم
و محيط زيست رو تهديد مي کرد استفاده شد

00:30:00.643 --> 00:30:03.779
رابرت کيهو ،دکتري جوان از سينسيناتي

00:30:03.813 --> 00:30:05.781
توسط شرکت جي ام استخدام شد

00:30:05.815 --> 00:30:08.650
او با استفاده از علم راجع به خطرناک بودن سرب

00:30:08.685 --> 00:30:11.486
در اذهان عمومي ترديد ايجاد کرد

00:30:11.521 --> 00:30:14.956
او گفت که سرب در طبيعت توليد ميشه و طبيعيه

00:30:14.991 --> 00:30:17.392
بله، ممکنه خطرات شغلي اي براي کساني که

00:30:17.427 --> 00:30:20.295
با سرب کار ميکنند وجود داشته باشه

00:30:20.330 --> 00:30:23.965
که ميتونه به بهترين شکل با دستورالعمل هاي صنعتي کنترل بشه

00:30:24.000 --> 00:30:26.234
و هيچ شواهدي دال بر اينکه

00:30:26.269 --> 00:30:29.471
سرب سلامت مصرف کنندگان رو تهديد کنه وجود نداره

00:30:29.505 --> 00:30:33.408
 تا ده ها سال هيچ کس نظريات او رو به چالش نکشيد

00:30:33.443 --> 00:30:37.479
تا زماني که کلر پترسون رفت  به دنبال

00:30:37.513 --> 00:30:40.882
پيدا کردن سن زمين

00:30:45.077 --> 00:30:47.545
تحقيقات پترسون درباره ي سن کره ي زمين

00:30:47.579 --> 00:30:49.347
او رو تبديل به برجسته ترين متخصص اندازه گيري

00:30:49.381 --> 00:30:51.149
آثار و مقادير سرب جهان کرده بود

00:30:51.183 --> 00:30:53.084
و مثل بقيه ي هم عصران خودش

00:30:53.118 --> 00:30:56.320
تصور مي کرد پراکنش سرب بصورت طبيعي صورت مي گيره

00:31:00.358 --> 00:31:03.593
او که به معناي واقعي کلمه دانشمند بود
شروع کرد

00:31:03.628 --> 00:31:05.395
به کشف هرچيزي که ميشد راجع به

00:31:05.430 --> 00:31:09.232
به چرخه ي توليد و بقاي سرب در محيط زيست فهميد

00:31:09.267 --> 00:31:11.635
او با استفاده از کمک مالي انستيتوي نفت امريکا

00:31:11.669 --> 00:31:14.571
ميزان غلظت سرب موجود در آب هاي

00:31:14.605 --> 00:31:16.640
عميق و کم عمق دريا رو اندازه گرفت

00:31:16.674 --> 00:31:19.142
بار ديگر، پترسون متوجه شد که

00:31:19.177 --> 00:31:21.278
اطلاعات اوليه اش اصلا جور در نميومد

00:31:21.312 --> 00:31:24.080
در آب هاي عميق دريا فقط مقادير ناچيزي

00:31:24.115 --> 00:31:25.749
 از سرب مشاهده ميشد

00:31:25.783 --> 00:31:28.285
اما در قسمت هاي کم عمق و سطحي

00:31:28.319 --> 00:31:32.022
غلظت سرب صدها برابر بيشتر بود

00:31:32.056 --> 00:31:34.491
در اقيانوس ها، صدها سال زمان لازمه

00:31:34.525 --> 00:31:36.493
تا آبهاي سطحي با آبهاي قسمت هاي عميق در آميخته شوند

00:31:36.527 --> 00:31:39.596
اين باعث شد پترسون متوجه بشه که
مقادير عظيمي از سربِ موجود در آب ها ي کم عمق

00:31:39.630 --> 00:31:42.699
به تازگي به اون وارد شده

00:31:42.733 --> 00:31:45.669
 اگر غير از اين بود مي بايست سرب
به ميزان برابري در آب ها پخش مي شد

00:31:45.703 --> 00:31:48.138
با دونستن مقدار سرب موجود در آب هاي کم عمق

00:31:48.172 --> 00:31:51.108
و مقدار زماني که نياز بود تا اين سرب با لايه هاي
 عميق تر مخلوط بشه

00:31:51.142 --> 00:31:56.146
او توانست نرخ آلودگي سرب در سطح رو تخمين بزنه

00:31:56.180 --> 00:31:59.015
پترسون از خودش پرسيد

00:31:59.050 --> 00:32:04.254
چه چيزي ميتونه منبع چنين ميزان عظيمي از سرب در
اقيانوس هاي جهان باشه؟

00:32:24.059 --> 00:32:26.894
اين همه سرب از کجا مياد؟

00:32:26.929 --> 00:32:28.763
فکر کنم ميدونم هريسون

00:32:28.797 --> 00:32:31.933
از بنزين سرب دار مياد

00:32:31.967 --> 00:32:34.836
خوب پس يه مشکلي داريم پت

00:32:34.870 --> 00:32:39.073
چون اين همون جاييه که پول هم ازش مياد

00:32:39.414 --> 00:32:43.083
اما پترسون خيال نداشت تسليم بشه

00:32:43.117 --> 00:32:46.153
اون مستقيم رفت سراغ چاپ يک مقاله ي علمي

00:32:46.187 --> 00:32:50.090
تا مدارکي که بر عليه بنزين سرب دار داشت ارائه بده

00:32:50.124 --> 00:32:53.260
وقتي او مقاله رو براي ژورنال علمي بسيار معتبر

00:32:53.294 --> 00:32:56.263
فرستاد Nature
اسم خودش رو در جايگاه دوم قرار داد

00:32:56.297 --> 00:32:58.265
او معمولا اين کار رو براي دانشجوهاش انجام مي داد

00:32:58.299 --> 00:33:00.234
تا به اعتبار اسمشون کمک کنه

00:33:00.268 --> 00:33:03.437
او در تمام عمرش از قرار گرفتن در کانون توجه مردم

00:33:03.471 --> 00:33:05.772
و مزاياي اون اجتناب کرد

00:33:08.810 --> 00:33:11.111
تنها سه روز بعد از انتشار مقاله

00:33:13.314 --> 00:33:15.782
مقاومت ها شروع شد

00:33:25.273 --> 00:33:27.774
سلام دکتر پترسون
از آشنايي با شما خوشوقتم

00:33:27.809 --> 00:33:29.376
به شدت تحت تاثير کار شما قرار گرفتم

00:33:29.410 --> 00:33:32.112
کار شما خيلي براي ما

00:33:32.146 --> 00:33:35.282
در شرکت هاي نفتي و صنايع شيميايي مفيده

00:33:35.316 --> 00:33:38.452
خوب بدون کمک هاي مالي شما امکان پذير نبود

00:33:38.486 --> 00:33:42.456
دقيقا.و دلمون ميخواد هر کاري که ميتونيم براي کمک
به شما انجام بديم

00:33:42.490 --> 00:33:46.460
خوب من داشتم به اين فکر مي کردم که ميزان سرب در يخ هاي قطبي رو اندازه بگيرم

00:33:46.494 --> 00:33:49.963
تا ببينم همون وضعيت اقيانوس ها رو داره يا نه

00:33:49.998 --> 00:33:52.633
سرب؟ شما که اين کار رو قبلا انجام داديد

00:33:52.667 --> 00:33:56.637
ما فکر مي کنيم وقتشه که شما به سراغ ديگر
عناصر کمياب بريد

00:33:56.671 --> 00:33:58.972
در واقع، دکتر پترسون

00:33:59.007 --> 00:34:03.143
توانايي مالي براي پستيباني تحقيقات شما در هر رشته ي
ديگه اي بجر اين يکي

00:34:03.177 --> 00:34:04.912
هيچ محدوديتي نداره

00:34:05.947 --> 00:34:08.649
سرب سم عصبيه

00:34:08.683 --> 00:34:12.386
وقتي سرب تترا اتيل رو از کارخونه منتقل مي کنيد

00:34:12.420 --> 00:34:14.288
قبل از اينکه به بنزين اضافش کنيد

00:34:14.322 --> 00:34:16.290
مثل سلاح شيميايي با احتياط جابجاش مي کنيد

00:34:16.324 --> 00:34:17.758
اين کار حتما دليلي داره

00:34:17.792 --> 00:34:20.294
فکر مي کنيد وقتي اين همه سرب

00:34:20.328 --> 00:34:22.763
از اگزوز ماشين خارج ميشه بعدش کجا مي ره؟

00:34:22.797 --> 00:34:26.600
به اين فکر کنيد که چه بلايي ممکنه سر خودمون
و بچه هامون بياره؟

00:34:26.634 --> 00:34:30.237
دکتر کيهو نشون داده که ميزان سرب موجود در محيط

00:34:30.271 --> 00:34:34.575
مثل برف ماه دسامبر طبيعيه

00:34:34.609 --> 00:34:38.312
پس چرا توي آبهاي عميق هيچي نيست؟
اينجا رو ببينيد

00:34:38.346 --> 00:34:40.614
بذاريد نشونتون بدم

00:34:40.648 --> 00:34:43.083
متشکريم که وقت گذاشتيد

00:34:43.117 --> 00:34:45.152
صبر کنيد، شما ميخوايد همينطور به کارتون ادامه بديد

00:34:45.186 --> 00:34:47.988
و ميليون ها تن سم رو وارد هوايي که تنفس مي کنيم بکنيد؟

00:34:48.022 --> 00:34:51.325
اگر تحقيقات من کار شما رو متوقف نکنه

00:34:51.359 --> 00:34:53.026
در آينده يک دانشمند ديگه اين کارو خواهد کرد

00:34:53.061 --> 00:34:55.596
بودجه ي تحقيقاتي پترسون از طرف صنايع نفتي

00:34:55.630 --> 00:34:57.164
يک شبه از بين رفت

00:34:57.198 --> 00:35:00.167
در حقيقت تلاش کردند اخراجش کنند

00:35:00.201 --> 00:35:04.638
اما دولت ايالات متحده
ارتش،نيروي دريايي

00:35:04.672 --> 00:35:08.141
کميسيون انرژي هسته اي
اداره ي سلامت اجتماعي

00:35:08.176 --> 00:35:11.345
و بنياد ملي علوم
در کنارش ايستادند

00:35:11.379 --> 00:35:13.847
و از تحقيقات او راجع به آلودگي سرب حمايت کردند

00:35:13.882 --> 00:35:17.985
تحقيقاتش او رو از گرينلند در شمالي ترين نقطه ي زمين

00:35:18.019 --> 00:35:19.987
تا قطب جنوبگان در جنوبي ترين نقطه ي زمين

00:35:20.021 --> 00:35:24.057
و رودخانه ها، کوه ها
و دره هاي ميان اونها برد

00:35:26.561 --> 00:35:28.562
حتي در سخت ترين شرايط

00:35:28.596 --> 00:35:31.131
پترسون و تيمش سخت کار کردند تا محيط

00:35:31.165 --> 00:35:33.967
بي نقص «اتاق تميز» رو بازسازي کنند

00:35:34.002 --> 00:35:36.803
لباس هاي پلاستيکي اونها هر روز بايد عوض مي شد

00:35:36.838 --> 00:35:40.641
و روزي 10-12 ساعت در هواي زير صفر درجه کار مي کردند

00:35:40.675 --> 00:35:42.809
اونها راهي به طول 60 متر

00:35:42.844 --> 00:35:45.345
در يخ هاي قطب جنوب حفر کردند

00:35:45.380 --> 00:35:47.347
اين شکلي از سفر در زمان بود

00:35:47.382 --> 00:35:50.551
براي بدست آوردن برفي که سه قرن پيش باريده بود

00:35:50.585 --> 00:35:53.720
.يعني قبل از آغاز انقلاب صنعتي

00:35:54.756 --> 00:35:56.523
!دماغت

00:35:56.558 --> 00:35:58.659
!دماغت رو پاک کن لعنتي

00:35:58.693 --> 00:36:00.761
هزاران برابر سرب بيشتري در بدن تو هست

00:36:00.795 --> 00:36:02.195
!تا در اين يخ

00:36:02.230 --> 00:36:05.232
ميخواي همه ي نمونه ي کوفتي رو آلوده کني؟

00:36:08.903 --> 00:36:11.772
پس از چهار هفته ي طاقت فرسا

00:36:11.806 --> 00:36:13.774
،و خسته کننده ي جمع آوري نمونه ها

00:36:13.808 --> 00:36:16.710
.پنرسون آماده بود تا به آزمايشگاهش برگرده

00:36:18.413 --> 00:36:22.282
او متوجه شد که دقيقا مثل اقيانوس ها، ميزان سرب

00:36:22.317 --> 00:36:26.086
موجود در يخ چند صد سال پيش هم بسيار اندکه

00:36:26.120 --> 00:36:28.388
هرکجا روي کره ي زمين رو که مي گشت

00:36:28.423 --> 00:36:31.224
هرچقدر که در زمان به عقب سفر مي کرد

00:36:31.259 --> 00:36:34.194
:نتايج همواره داستان يکساني رو روايت مي کردند

00:36:34.228 --> 00:36:37.931
ميزان طبيعي پراکندگي سرب در آب و هوا

00:36:37.966 --> 00:36:40.400
.در زمان هاي گذشته بسيار کمتر بوده

00:36:44.305 --> 00:36:47.074
براي هزاران سال، سرب عامل

00:36:47.108 --> 00:36:50.244
صدمات مغزي،اختلالات رشدي

00:36:50.278 --> 00:36:53.780
.رفتار خشونت آميز و حتي مرگ بوده

00:36:53.815 --> 00:36:55.782
در جستجوي يافتن سن زمين

00:36:55.817 --> 00:36:57.618
پترسون به شواهدي دال بر

00:36:57.652 --> 00:37:01.488
.مسموميت انبوه مردم در مقياسي بي سابقه برخورد

00:37:05.460 --> 00:37:07.427
اما کيهو و ديگر دانشمنداني

00:37:07.462 --> 00:37:09.630
که توسط صنعت سرب استخدام شده بودند

00:37:09.664 --> 00:37:13.438
مردم را قانع کردند که دليلي براي
.نگران شدن وجود نداره

00:37:14.739 --> 00:37:16.139
همه پترسون رو آدم پستي مي دونستند

00:37:16.172 --> 00:37:19.808
تا اينکه يک نفر به موضوع توجه نشون داد

00:37:26.499 --> 00:37:29.201
پترسون کشفياتش درباره ي سرب رو

00:37:29.236 --> 00:37:30.869
در اختيار عموم قرار داد

00:37:30.904 --> 00:37:32.304
او يافته هاش رو در

00:37:32.339 --> 00:37:34.206
يک ژورنال بهداشت زيست محيطي مشهور منتشر کرد

00:37:34.241 --> 00:37:36.542
و چندين کپي هم براي مقامات دولتي مختلف فرستاد

00:37:36.576 --> 00:37:40.212
از جمله يک سناتور بسيار با نفوذ

00:37:44.618 --> 00:37:47.887
ادوارد ماسکي اهل مِين رئيسِ کميسيون

00:37:47.921 --> 00:37:51.323
آلودگي آب و هواي سنا بود

00:37:51.358 --> 00:37:55.394
.در 1966 او يک دادرسي دربار ه ي مسئله ي سرب ترتيب داد

00:37:55.428 --> 00:37:57.329
اولين شاهد

00:37:57.364 --> 00:38:01.233
کسي نبود جز دکتر رابرت کيهو، دانشمند

00:38:01.268 --> 00:38:03.369
.مدافع قديمي بنزين سرب دار

00:38:03.403 --> 00:38:06.572
آيا نتيجه ي تحقيقات شما اينه که از سال 1937

00:38:06.606 --> 00:38:08.941
تا به امروز هيچ تغييري

00:38:08.975 --> 00:38:11.410
در ميزان سربي که

00:38:11.444 --> 00:38:15.281
در هوا هست و افراد پليس

00:38:15.315 --> 00:38:18.651
کارکنان پمپ بنزين يا رانندگان در معرضش قرار
مي گيرند رخ نداده؟

00:38:18.685 --> 00:38:20.519
کوچکترين مدرکي وجود نداره

00:38:20.554 --> 00:38:23.222
که در اين وضعيت و در دوره ي ما

00:38:23.256 --> 00:38:25.224
چنين تغييري رخ داده باشه

00:38:25.258 --> 00:38:27.560
.هيچ مدرکي نيست

00:38:27.594 --> 00:38:29.494
زمان جلسات دادرسي طوري تنظيم شده بود
که هنگام برگذاري

00:38:29.506 --> 00:38:34.360
شديد ترين منتقد -کلر پترسون- در قطب جنوب باشه

00:38:35.342 --> 00:38:37.377
اما او برخلاف انتظار همه

00:38:37.411 --> 00:38:40.947
.در روز پنجم اظهارات شهود، به دادگاه وارد شد

00:38:40.981 --> 00:38:43.149
به نظر مي رسه که شاهد افزايش

00:38:43.184 --> 00:38:46.152
ميزان سرب در بدن افراد

00:38:46.187 --> 00:38:48.588
،در نتيجه ي حضور آنها در محيط زيست هستيم

00:38:48.622 --> 00:38:49.790
درسته؟

00:38:49.824 --> 00:38:51.591
.کاملا درسته

00:38:51.626 --> 00:38:54.261
در تشخيص ميزان نمونه ي سرب

00:38:54.295 --> 00:38:58.832
 شما از اندازه گيري هايي که خودتون از محل هاي مختلف کرديد بهره برديد

00:38:58.866 --> 00:39:00.300
.بله

00:39:00.335 --> 00:39:02.836
آيا اين مشاهدات با مشاهداتي که

00:39:02.870 --> 00:39:06.306
راجع بهشون از ديگر شهود شنيديم تفاوت دارند؟

00:39:06.341 --> 00:39:10.310
.خير، اين مشاهدات يکسان هستند

00:39:10.345 --> 00:39:13.447
شما...شما شهادت داديد که هيچ تغييري

00:39:13.481 --> 00:39:16.450
در ميزان سرب طبيعي رخ نداده، درست ميگم؟

00:39:16.484 --> 00:39:17.684
.درسته

00:39:17.719 --> 00:39:19.419
آيا اطمينان داريد؟

00:39:19.454 --> 00:39:21.088
.صد در صد

00:39:21.122 --> 00:39:23.957
ميزان سربي که امروزه در بدن افراد هست
ممکنه که معمولي باشه

00:39:23.992 --> 00:39:26.493
.اما به هيچ عنوان طبيعي نيست

00:39:26.527 --> 00:39:30.163
پس شما با ارقام دکتر کيهو مخالفتي نداريد؟

00:39:30.198 --> 00:39:31.665
.خير.خير

00:39:31.699 --> 00:39:33.634
منظورتون اينه که اعداد و ارقام يکسان

00:39:33.668 --> 00:39:36.169
به دو نتيجه ي متفاوت مي رسند؟

00:39:36.204 --> 00:39:37.638
.بله

00:39:37.672 --> 00:39:40.140
مي دونيد، اين از اون چيزاست که

00:39:40.174 --> 00:39:44.478
.انتظار داريم از وکلا بشنويم نه از دانشمندان

00:39:46.147 --> 00:39:48.849
.من هم با حرفتون موافقم، درسته

00:39:48.883 --> 00:39:52.319
به نظر مي رسه که شما از نتايج خودتون
.کاملا مطمئن هستيد دکتر کيهو

00:39:52.353 --> 00:39:55.856
اتفاقا من در اين زمينه بيش از

00:39:55.890 --> 00:39:58.058
.هر انسان زنده ي ديگه اي تجربه دارم

00:39:58.092 --> 00:40:02.529
در اين ميزان ،سرب باعث
صدمات جدي مزمني

00:40:02.563 --> 00:40:04.464
.در بدن انسان ميشه

00:40:04.499 --> 00:40:07.467
هيچ مدرک پزشکي اي وجود نداره که
نشون بده سرب

00:40:07.502 --> 00:40:09.803
.باعث به خطر افتادن سلامت عمومي بشه

00:40:09.837 --> 00:40:13.307
اين غير مسئولانه است که ميليون ها تن مواد

00:40:13.341 --> 00:40:16.510
!سمي رو استخراج کنيم و بعد توي محيط زيست رها کنيم

00:40:16.544 --> 00:40:19.813
اگر مدرکي بود که نشون بده براي سلامتي مضره
تا الان پيداش کرده بوديم

00:40:19.847 --> 00:40:22.215
!ولي نه اگر شغل و هدف شما فروش سرب باشه

00:40:22.250 --> 00:40:26.720
پترسون 20 سال ديگه با صنعت سرب جنگيد

00:40:26.754 --> 00:40:30.591
تا اينکه بالاخره استفاده از سرب در محصولات مصرفي
.ابالات متحده ممنوع شد

00:40:30.625 --> 00:40:33.060
مردي که سن زمين رو مشخص کرد

00:40:33.094 --> 00:40:35.062
 همچنين عهده دار يکي از

00:40:35.096 --> 00:40:38.899
.بزرگترين پيروزي هاي بهداشت عمومي در قرن بيستم بود

00:40:38.933 --> 00:40:42.135
دز عرض تنها چند سال، ميزان سرب متوسط

00:40:42.137 --> 00:40:45.939
.موجود در خون کودکان 75 درصد کاهش پيدا کرد

00:40:45.941 --> 00:40:49.109
.امروزه مسائل پزشکي و سلامت، مورد اتفاق همگان است

00:40:49.111 --> 00:40:52.145
چيزي به عنوان ميزان «غير سمي» سرب

00:40:52.147 --> 00:40:55.449
.هرچند ناچيز،در بدن انسان ها وجود نداره

00:40:55.451 --> 00:40:57.084
امروزه دانشمندان زنگ خطر

00:40:57.086 --> 00:40:59.286
.تهديدات ريست محيطي را به صدا در مي آورند

00:40:59.288 --> 00:41:01.588
سود جويان هنوز هم دانشمندان خودشون رو اجير مي کنند

00:41:01.590 --> 00:41:03.624
.تا آب رو گل آلود کنند

00:41:03.626 --> 00:41:05.559
،اما در نهايت

00:41:05.561 --> 00:41:08.328
.طبيعت، فريب نخواهد خورد